Η χώρα που έχει τόσο πολύ χρήμα που δεν ξέρει τι να το κάνει
Τώρα όλοι μιλούν για «Ιρλανδικό θαύμα» Μιχάλης Ψύλος • psilosm@naftemporiki.gr Το δημόσιο χρέος είναι μόλις 42% του ΑΕΠ. Η ανάπτυξη είναι ισχυρή στο 2%. To δημοσιονομικό πλεόνασμα σπάει όλα τα ρεκόρ και η κυβέρνηση δεν ξέρει πώς να χρησιμοποιήσει τα χρήματα. Είναι τέτοια η κατάσταση που το περιοδικό Economist δημοσίευσε ένα άρθρο με τίτλο: «Μια κυβέρνηση που έχει ένα ασυνήθιστο πρόβλημα: πάρα πολλά χρήματα». Πρόκειται για την Ιρλανδία, πρώην μέλος των “PIIGS” -τη χώρα που ο Economist χαρακτήριζε πριν μερικά χρόνια ως τη «φτωχότερη των πλουσίων». Δημοσιεύοντας μάλιστα και μια έρευνα για την Ιρλανδία με μια φωτογραφία μιας νεαρής γυναίκας να ζητιανεύει στο δρόμο. Τώρα όλοι μιλούν για «Ιρλανδικό θαύμα». Συνολικά, το πλεόνασμα της γενικής κυβέρνησης αναμένεται να ανέλθει σε περισσότερα από 25 δισεκατομμύρια ευρώ το 2024, από πρόβλεψη για 8,6 δισεκατομμύρια τον Απρίλιο. Το τεράστιο πλεόνασμα οφείλεται βέβαια σε μεγάλο βαθμό στα φορολογικά έσοδα από την Apple.Με απόφαση του Δικαστηρίου της ΕΕ, η Apple κατέβαλε αναδρομικά στην Ιρλανδία σχεδόν 14 δισ. ευρώ, τα οποία καρπώθηκε από φορολογικές εκπτώσεις που της εκχώρησε το ιρλανδικό δημόσιο και οι οποίες αντίκεινται στο ευρωπαϊκό δίκαιο. Συνολικά, λοιπόν, το πλεόνασμα της γενικής κυβέρνησης αναμένεται να ανέλθει σε περισσότερα από 25 δισεκατομμύρια ευρώ το 2024, από την πρόβλεψη για 8,6 δισεκατομμύρια τον Απρίλιο.Όλα αυτά σε μια χώρα με ποσοστό ανεργίας 4% και πληθωρισμό κάτω από το 2%. Μοναδική στην ευρωζώνη«Οι χαμηλοί και φθίνοντες δείκτες χρέους της Ιρλανδίας, τα δημοσιονομικά πλεονάσματα και η συνετή διαχείριση σημαίνουν ότι ο συνολικός στόχος δανεισμού για το 2024 είναι λίγο πάνω από 6 δισεκατομμύρια ευρώ. Οι ανάγκες αναχρηματοδότησης είναι από τις χαμηλότερες στην ευρωζώνη, με το 35% του ανεξόφλητου χρέους να λήγει την επόμενη πενταετία, σε σύγκριση με τον μέσο όρο της ευρωζώνης που είναι στο 47%», εξηγεί ο οίκος αξιολόγησης. Οι ισχυρές δημοσιονομικές επιδόσεις και η συνετή δημοσιονομική διαχείριση της Ιρλανδίας συνέβαλαν στην αναβάθμιση της αξιολόγησης του αξιόχρεου σε ‘AA’/. «Η περίπτωση της Ιρλανδίας είναι πρακτικά μοναδική στη ζώνη του ευρώ», αναφέρει ο οίκος Fitch τονίζοντας ότι η περίπτωση της Ιρλανδίας είναι πρακτικά μοναδική στη ζώνη του ευρώ. Ο Fitch επαναλαμβάνει επίσης το περίεργο πρόβλημα που αντιμετωπίζει η κυβέρνηση της Ιρλανδίας. «Είναι μια από τις πιο φιλελεύθερες χώρες στον κόσμο, από οικονομική άποψη και η πιο φιλελεύθερη στην ευρωζώνη, σύμφωνα με τον Δείκτη Οικονομικής Ελευθερίας. «Η Ιρλανδία έχει ένα συνετό εγχώριο δημοσιονομικό πλαίσιο που έχει σχεδιαστεί για να μετριάσει τους κινδύνους που προκύπτουν από τα μεγάλα και εξαιρετικά συγκεντρωμένα απροσδόκητα φορολογικά κέρδη», αναφέρει ο οίκος αξιολόγησης. Πρόωρες εκλογέςΟ Ιρλανδός πρωθυπουργός Σάιμον Χάρις θέλησε μάλιστα να αξιοποιήσει αυτή την κατάσταση, ανακοινώνοντας πρόωρες εκλογές για τις 29 Νοεμβρίου. «Τώρα είναι η κατάλληλη στιγμή να ζητήσουμε από τον ιρλανδικό λαό μια νέα εντολή», δήλωσε ο Χάρις, ηγέτης του συντηρητικού κόμματος Fine Gael. Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι το κυβερνών κόμμα Fine Gael προηγείται με 24,5% και ακολουθείται από τον κυβερνητικό εταίρο Fianna Fail με 21,5%. Το αντιπολιτευόμενο Σιν Φέιν, το οποίο ήταν στο 35% πριν από ένα χρόνο, έχει υποχωρήσει στο 18,5%, κυρίως λόγω εσωτερικών διαφωνιών. Ο μεγάλος φόβος της Ιρλανδίας ακούει στο όνομα «Ντόναλντ Τραμπ. Με την εκλογή του ως Προέδρου των ΗΠΑ και το σχέδιό του να μειώσει τους εταιρικούς φόρους και να αυξήσει τους δασμούς, το ιρλανδικό οικονομικό μοντέλο, που βασίζεται σε εκτεταμένες αμερικανικές επενδύσεις, είναι πιθανό να απειληθεί. Πηγή: naftemporiki.gr
Στεγαστική κρίση: Πονοκέφαλος η εύρεση κατοικίας στις μεγάλες πόλεις
Η έλλειψη προσφοράς και οι αυξήσεις τιμών καθιστούν το σπίτι με νοίκι δυσεύρετο, με τους νέους να αδυνατούν να αυτονομηθούν και την αγορά να πιέζεται ασφυκτικά Από τη Δήμητρα Σκούφου Τέλος δεν έχει η ανηφόρα στις τιμές των ενοικίων κατοικιών, με την Τράπεζα της Ελλάδος να εκτιμά ότι ακόμα τα ενοίκια δεν έχουν φτάσει το ανώτατο επίπεδο. Σύμφωνα με στοιχεία και μελέτες της αγοράς ενοικίασης κατοικιών στην Ελλάδα, η μείωση της προσφοράς, κυρίως στις μεγάλες πόλεις όπως η Αθήνα και η Θεσσαλονίκη, εκτινάσσει τις τιμές, με τους ενοικιαστές να επιδίδονται σε «κυνήγι θησαυρού» για να βρουν στέγη. Συχνά αναγκάζονται να κάνουν εκπτώσεις στις απαιτήσεις τους, όπως για την παλαιότητα του ακινήτου, το είδος θέρμανσης ή την ύπαρξη πάρκινγκ. Από την άλλη, όσοι ήδη είναι ενοικιαστές, συχνά αποδέχονται τις αυξήσεις που ζητούν οι ιδιοκτήτες με τη λήξη του συμβολαίου τους, γνωρίζοντας ότι δύσκολα θα βρουν άλλο ακίνητο για ενοικίαση. Σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, οικονομικούς αναλυτές και μεσίτες, το πρόβλημα του κόστους στέγασης τα τελευταία χρόνια οφείλεται στην εκτεταμένη επενδυτική εκμετάλλευση της κατοικίας, κυρίως για βραχυχρόνια μίσθωση, στον μεγάλο αριθμό κλειστών ακινήτων (είτε λόγω ανάγκης ανακαίνισης είτε λόγω δεσμεύσεων όπως οι πλειστηριασμοί) και στην περιορισμένη προσφορά νέων κατασκευών, παρά την ανάκαμψη της οικοδομικής δραστηριότητας. «Τα δεδομένα στην αγορά έχουν αλλάξει σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Η στροφή πολλών ιδιοκτητών στη βραχυχρόνια μίσθωση και το αυξημένο κόστος ανακαινίσεων, που δεν μπορούν να αντέξουν αρκετοί, κράτησαν κλειστά τα ακίνητα, μειώνοντας το διαθέσιμο απόθεμα και πυροδοτώντας τις τιμές», αναφέρει ο μεσίτης Απόστολος Ιγνατιάδης. Σύμφωνα με τον ίδιο, πολλοί ιδιοκτήτες που αντιμετώπισαν στο παρελθόν ασυνεπείς ενοικιαστές, επιλέγουν πλέον είτε να κρατούν τα ακίνητά τους κλειστά είτε να τα ενοικιάζουν μόνο σε γνωστούς. Ετσι, οι τιμές στα λίγα διαθέσιμα ακίνητα είναι αυξημένες. Ερευνα του Eteron.org το 2022 εκτίμησε ότι μετά τη δεκαετή κρίση, ένα στα τέσσερα διαμερίσματα στα μεγάλα αστικά κέντρα παραμένει κενό, με τον συνολικό αριθμό των κλειστών κατοικιών να προσεγγίζει το ένα εκατομμύριο, εκ των οποίων τα μισά βρίσκονται στην Αττική. Η έρευνα έδειξε ότι το 35,4% όσων μίσθωναν κατοικία θεωρούσαν το υψηλό ενοίκιο πρωταρχικό πρόβλημα και το 29,2% δυσκολεύονταν στην εύρεση ακινήτου προς ενοικίαση. Παράλληλα, σχεδόν οι μισοί (42,3%) είχαν αντιμετωπίσει αυξήσεις. Κίνητρα. Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ) Στράτος Παραδιάς υποστηρίζει ότι τα ενοίκια θα μειωθούν μόνο εάν τα κλειστά ακίνητα βγουν στην αγορά, και για αυτό η πολιτεία πρέπει να δώσει κίνητρα στους ιδιοκτήτες να τα ανακαινίσουν ή να τα μετατρέψουν από βραχυχρόνια σε μακροχρόνια μίσθωση. Οσο δεν αυξάνεται η προσφορά, η ανισορροπία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης θα διατηρεί τις τιμές υψηλές. Οι υψηλές τιμές των ενοικίων αποτελούν βασικό λόγο που οι νέοι στην Ελλάδα παραμένουν στο πατρικό τους. Σύμφωνα με τη Eurostat, επτά στους δέκα Ελληνες μένουν στο σπίτι των γονιών τους, με μέση ηλικία τα 30,7 έτη, καθώς το κόστος ενοικίασης ξεπερνά το 70% των μηνιαίων αποδοχών, ακόμα και για μικρά διαμερίσματα έως 50 τ.μ., όπου οι τιμές ξεκινούν από 400-450 ευρώ. Σύμφωνα με την πλατφόρμα Spitogatos, το γ’ τρίμηνο του 2024 οι τιμές των ενοικίων αυξήθηκαν σε σχέση με το 2023 κατά 7,1% στο κέντρο της Αθήνας, 7,9% στη Δυτική Αττική, 9,7% στον Πειραιά, 10,5% στον Δήμο Θεσσαλονίκης και 20% σε άλλες περιοχές του Νομού Θεσσαλονίκης. Αντίστοιχα, η RE/MAX Ελλάς καταγράφει αύξηση 5,6% στην επικράτεια το 2024 συγκριτικά με το 2023, δείχνοντας τη συνεχιζόμενη ανοδική τάση της αγοράς ακινήτων τα τελευταία χρόνια. Πηγές: Premium έκδοση ΤΑ ΝΕΑ & ot.gr
UBS: Τι σημαίνει η επικράτηση Τραμπ για τις αγορές, την πολιτική, την οικονομία και τη γεωπολιτική
Οι προβλέψεις της ελβετικής τράπεζας για μετοχές, αγορές ομολόγων και στάση της Fed στα επιτόκια – Το σενάριο ανάληψης απόλυτου ελέγχου του Κογκρέσου από τους Ρεπουμπλικάνους και οι επιπτώσεις σε έλλειμμα και δημοσιονομική πολιτική των ΗΠΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΝΙΚΟ ΜΕΛΑΧΡΟΙΝΟ Η UBS σε ένα πρώτο της σχόλιο για τις αμερικανικές εκλογές επισημαίνει ότι ο Τραμπ θα γίνει ο 47ος Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών. Με βάση τις προβλέψεις για τα αποτελέσματα των ψηφοφόρων στις βασικές πολιτείες που επηρεάζουν την κατάσταση, φαίνεται πολύ πιθανό ότι έχει εξασφαλίσει τις απαιτούμενες 270 ψήφους του εκλεκτορικού σώματος για να γίνει μόλις το δεύτερο πρόσωπο στην αμερικανική ιστορία που επανεκλέγεται για μη συνεχόμενες θητείες. Η UBS εξηγεί τι θα σημάνει για την πολιτική, την οικονομία και τη γεωπολιτική, μια νέα θητεία Τραμπ. «Ο Τραμπ έκανε προεκλογική εκστρατεία με μια πλατφόρμα επέκτασης των μειώσεων στη φορολογία εισοδήματος φυσικών προσώπων, μείωσης των εταιρικών φόρων, απορρύθμισης, εμπορικών δασμών, ελέγχου της μετανάστευσης και επανεκτίμησης του ρόλου της Αμερικής στις παγκόσμιες υποθέσεις. Αν οι Ρεπουμπλικάνοι εξασφαλίσουν τον έλεγχο του Κογκρέσου, ο πρόεδρος θα έχει μεγαλύτερα περιθώρια να ακολουθήσει την πολιτική του ατζέντα. Οι στενές πλειοψηφίες στο Κογκρέσο θα μπορούσαν να περιορίσουν ορισμένα μέτρα πολιτικής, ιδίως δεδομένων των ήδη μεγάλων ελλειμμάτων του ομοσπονδιακού προϋπολογισμού», εκτιμά ο οίκος. Στις αμερικανικές μετοχές, στο βασικό σενάριο του οίκου, αναμένουν ότι ο S&P 500 θα ανέλθει στις 6.600 μονάδες μέχρι το τέλος του 2025, μια απόδοση τιμών κοντά στο 15% από τα τρέχοντα επίπεδα, λόγω των προσδοκιών μας για ευνοϊκή ανάπτυξη στις ΗΠΑ, χαμηλότερα επιτόκια και συνεχή διαρθρωτική ανοδική πορεία από την τεχνητή νοημοσύνη. Η μείωση των εταιρικών φόρων και/ή η απορρύθμιση του ενεργειακού και του χρηματοπιστωτικού τομέα υπό τη διοίκηση Τραμπ θα μπορούσε να παράσχει πρόσθετη στήριξη. Μια νίκη του Τραμπ αυξάνει την πιθανότητα επιβολής πολύ υψηλών δασμών στις κινεζικές εξαγωγές προς τις ΗΠΑ και αμφισβητεί τις προοπτικές των κινεζικών μετοχών. Ταυτόχρονα, για τις ευρωπαϊκές μετοχές, το ενδεχόμενο επιβολής δασμών αποτελεί επίσης ανησυχία για τις ευρωπαϊκές εταιρείες. Στις αγορές ομολόγων, οι αποδόσεις των δεκαετών κρατικών ομολόγων των ΗΠΑ αυξήθηκαν κατά 13 μονάδες βάσης στο 4,4%. Μετά την πρόσφατη απότομη αύξηση των αποδόσεων, οι αποδόσεις είναι υψηλότερες από ότι δικαιολογείται και η UBS βλέπει θετικές αποδόσεις για τα ομόλογα στο μέλλον. Οι επενδυτές με υψηλά υπόλοιπα μετρητών θα πρέπει να χρησιμοποιήσουν τις τρέχουσες αυξημένες αποδόσεις για να “κλειδώσουν” τις αποδόσεις για το επόμενο έτος. Ο δείκτης δολαρίου (DXY) έχει ενισχυθεί κατά 1,6% τις τελευταίες ώρες. Οι αγορές φαίνεται να εστιάζουν στη μείωση των φόρων, την υψηλότερη ονομαστική ανάπτυξη και τους δασμούς, τα οποία θα μπορούσαν να παρέχουν ούριο στήριξη. Βραχυπρόθεσμα, το δολάριο θα μπορούσε να παραμείνει ισχυρό, καθώς οι αγορές τιμολογούν μια νίκη του Tραμπ. Μεσοπρόθεσμα, η UBS αναμένει ότι το δολάριο θα υποτιμηθεί κατά το επόμενο έτος. Οι επενδυτές θα πρέπει να εξετάσουν το ενδεχόμενο να χρησιμοποιήσουν την τρέχουσα ισχύ του δολαρίου για να διαφοροποιηθούν σε άλλα νομίσματα της G10. Οι επιπτώσεις σε πολιτική, οικονομία και γεωπολιτική«Πιστεύουμε ότι οι δασμοί είναι η πιο δυνητικά σημαντική πολιτική από οικονομική άποψη. Ο συζητούμενος δασμός 60% στις εισαγωγές από την Κίνα και 10% στις εισαγωγές από τον υπόλοιπο κόσμο, θα μπορούσε να καταστήσει μεγάλο μέρος του εμπορίου ΗΠΑ-Κίνας μη βιώσιμο, να μειώσει την εγχώρια ζήτηση και τα εταιρικά κέρδη των ΗΠΑ και να οδηγήσει σε χαμηλότερη αύξηση του ΑΕΠ σε όλο τον κόσμο, ιδίως στην Κίνα. Οι εν λόγω δασμοί θα μπορούσαν επίσης να συμβάλλουν σε υψηλότερο πληθωρισμό στις ΗΠΑ. Βέβαια, μένει να δούμε αν οι διαπραγματεύσεις, οι παραχωρήσεις σε εμπορικά ή άλλα ζητήματα ή οι νομικές προκλήσεις μπορούν τελικά να οδηγήσουν στην εισαγωγή χαμηλότερων (ή και καθόλου) δασμών στο τέλος», συνεχίζει η τράπεζα. Όσον αφορά τη δημοσιονομική πολιτική, θεωρούν ότι το εκλογικό αποτέλεσμα μειώνει τους βραχυπρόθεσμους δημοσιονομικούς κινδύνους γύρω από τη χρηματοδότηση της κυβέρνησης (προθεσμία 20 Δεκεμβρίου 2024) και τη λήξη της αναστολής του ορίου χρέους (προθεσμία 2 Ιανουαρίου 2025). Ο Τραμπ έκανε προεκλογική εκστρατεία για την παράταση των μειώσεων της φορολογίας φυσικών προσώπων που λήγουν στο τέλος του 2025, τη μείωση του συντελεστή φορολογίας επιχειρήσεων από 21% σε 15% και μια σειρά άλλων φοροαπαλλαγών για τα εισοδήματα από μισθωτές υπηρεσίες. Με το έλλειμμα ως ποσοστό του ΑΕΠ να είναι πλέον διπλάσιο από ότι στην αρχή της πρώτης θητείας του Τραμπ και τα επιτόκια υψηλότερα, τα δημοσιονομικά «γεράκια» στο Κογκρέσο θα μπορούσαν να επιλέξουν να μπλοκάρουν ή να μειώσουν τη νομοθεσία που θα επέκτεινε περαιτέρω το έλλειμμα, και ιδίως εάν οι πλειοψηφίες στο Κογκρέσο είναι ισχνές. «Αναμένουμε ότι η Fed θα συνεχίσει να κινείται προς μια ουδέτερη πολιτική στάση και δεν περιμένουμε να αλλάξει άμεσα τις προοπτικές της, δεδομένου ότι η αβεβαιότητα για την εκτέλεση της πολιτικής παραμένει υψηλή. Μια πρόσθετη μείωση των επιτοκίων κατά 25 μ.β. στις 7 Νοεμβρίου μοιάζει πολύ πιθανή και στο βασικό μας σενάριο αναμένουμε περαιτέρω μείωση κατά 25 μ.β. τον Δεκέμβριο και χαλάρωση κατά 100 μ.β. το 2025. Στο περιθώριο, η Fed μπορεί να επιβραδύνει τον ρυθμό μείωσης των επιτοκίων αν αντιληφθεί ότι οι αλλαγές στη μεταναστευτική, εμπορική ή δημοσιονομική πολιτική μπορεί να την οδηγήσουν στο φόβο υψηλότερου πληθωρισμού», προβλέπει ο οίκος. «Σε άλλα σημεία, θα αναμέναμε μέτρα που θα υποστηρίζουν την ταχεία απορρύθμιση των κλάδων ενέργειας και χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών που χρησιμοποιούν ορυκτά καύσιμα. Από γεωπολιτική άποψη, θεωρούμε ότι μια προεδρία Τραμπ είναι πιθανό να σημάνει μια πιο συγκρουσιακή στάση απέναντι στην Κίνα, να δοκιμάσει τις διατλαντικές σχέσεις σε σχέση τόσο με το εμπόριο, όσο και με τον πόλεμο στην Ουκρανία και να δει την εφαρμογή μιας στρατηγικής “μέγιστης πίεσης” απέναντι στο Ιράν, διατηρώντας τον κίνδυνο κλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή σε υψηλό επίπεδο», καταλήγει ο ελβετικός επενδυτικός οίκος. Πηγή: newmoney.gr
Ο Τραμπ 47ος Πρόεδρος των ΗΠΑ: Τι σημαίνει για την Ελλάδα, την BMW και την VW
Η στρατηγική «πρώτα η Αμερική» που ακολουθεί ο Τραμπ αναμένεται να ενισχύσει τη φορολογική ανταγωνιστικότητα των ΗΠΑ, ελκύοντας αμερικανικές πολυεθνικές εταιρείες πίσω στη χώρα. Με τον Ντόναλντ Τραμπ να επιστρέφει στην προεδρία των Ηνωμένων Πολιτειών, οι επιπτώσεις στην ελληνική και ευρωπαϊκή οικονομία αναμένεται να είναι πολλαπλές και ουσιώδεις. Ο Τραμπ επανέρχεται με ισχυρή ατζέντα προστατευτισμού και στόχο την αναγέννηση της αμερικανικής βιομηχανίας, επιδιώκοντας να επαναφέρει θέσεις εργασίας και παραγωγικές μονάδες που είχαν μεταφερθεί σε ξένες χώρες, όπως η Κίνα και το Μεξικό. Αυτός ο προσανατολισμός του προστατευτισμού δεν αποτελεί πλέον μόνο προεκλογική ρητορική, αφού κατά τη διάρκεια της προηγούμενης θητείας του επέβαλε δασμούς στα κινεζικά προϊόντα, ξεκινώντας έναν «εμπορικό πόλεμο» που επηρέασε σημαντικά τις διεθνείς αγορές. BMW και η Volkswagen αναμένεται να δεχθούν ισχυρό πλήγμαΗ αναμενόμενη κλιμάκωση των δασμών στις εισαγωγές θα επηρεάσει άμεσα την ευρωπαϊκή αγορά, με την αυτοκινητοβιομηχανία να βρίσκεται στο επίκεντρο. Οι γερμανικές αυτοκινητοβιομηχανίες, όπως η BMW και η Volkswagen, αναμένεται να δεχθούν ισχυρό πλήγμα, με επιπτώσεις που θα επεκταθούν στην αλυσίδα παραγωγής, επηρεάζοντας και χώρες όπως η Ελλάδα, που προμηθεύουν ανταλλακτικά ή στηρίζονται στην ευρωπαϊκή ζήτηση για εξαγωγές. Αυτή η πολιτική θα περιορίσει τις εξαγωγικές δυνατότητες της Ευρώπης προς τις ΗΠΑ και θα πλήξει τη ζήτηση για ελληνικά προϊόντα. Η στρατηγική «πρώτα η Αμερική»Επιπλέον, η στρατηγική «πρώτα η Αμερική» που ακολουθεί ο Τραμπ αναμένεται να ενισχύσει τη φορολογική ανταγωνιστικότητα των ΗΠΑ, ελκύοντας αμερικανικές πολυεθνικές εταιρείες πίσω στη χώρα. Η πολιτική μείωσης της εταιρικής φορολογίας που εισήγαγε ο Τραμπ κατά την πρώτη του θητεία, ήδη ενθάρρυνε πολλές επιχειρήσεις να μελετούν την επιστροφή τους στις ΗΠΑ. Με την ανανέωση της θητείας του, αυτή η πολιτική θα προσελκύσει ακόμα περισσότερες επιχειρήσεις, μειώνοντας το επενδυτικό ενδιαφέρον για την Ευρώπη και ειδικά για την Ελλάδα. Για παράδειγμα, μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας ή φαρμακευτικές, όπως η Pfizer και η Amazon, που είχαν εξετάσει επενδύσεις στην Ευρώπη, ενδέχεται να στραφούν και πάλι προς την αμερικανική αγορά, με αποτέλεσμα η Ελλάδα να χάσει δυνητικά επενδυτικά κεφάλαια. Προτίμηση στα ορυκτά καύσιμαΣτον ενεργειακό τομέα, ο Τραμπ έχει δείξει προτίμηση στα ορυκτά καύσιμα, μειώνοντας τις αμερικανικές επενδύσεις στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Κατά την προηγούμενη θητεία του, απέσυρε τις ΗΠΑ από τη Συμφωνία του Παρισιού για το κλίμα, υποστηρίζοντας την παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου. Η επιστροφή του στο Λευκό Οίκο αναμένεται να συνεχίσει αυτήν την πολιτική, αυξάνοντας την αμερικανική παραγωγή και επηρεάζοντας αρνητικά τις προσπάθειες της Ευρώπης για ενεργειακή αυτονομία και οικολογική μετάβαση. Για την Ελλάδα, που εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις ενεργειακές εισαγωγές, αυτό σημαίνει υψηλότερα κόστη ενέργειας και σημαντικές περιβαλλοντικές προκλήσεις. Στο γεωπολιτικό σκηνικό, ο Τραμπ υιοθετεί μια στάση πιο «ανεξάρτητη» από την Ευρωπαϊκή Ένωση και διατηρεί φιλορωσικές απόψεις, οι οποίες ενδέχεται να δημιουργήσουν ανισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο και τα Βαλκάνια. Η προηγούμενη απομάκρυνση των αμερικανικών στρατευμάτων από τη Συρία είχε ήδη προκαλέσει αστάθεια στην περιοχή, ενώ η προτίμηση του Τραμπ προς αυταρχικούς ηγέτες, όπως ο Ερντογάν, μπορεί να θέσει την Ελλάδα σε αμυντικά μειονεκτική θέση στο Αιγαίο. Αν οι ΗΠΑ μειώσουν τη στρατιωτική στήριξη προς την Ελλάδα ή δεν αντιδράσουν στις προκλήσεις, η χώρα μας θα αναγκαστεί να αυξήσει τις αμυντικές δαπάνες, επηρεάζοντας τον κρατικό προϋπολογισμό. Η επιρροή του Τραμπ στα διεθνή χρηματιστήρια αποτελεί έναν ακόμη παράγοντα ανησυχίας. Στην προηγούμενη θητεία του, οι συχνές και απρόβλεπτες δηλώσεις του είχαν δημιουργήσει μεταβλητότητα στις αγορές. Μπορεί τα χρηματιστήρια και το Bitcoin να ενισχύονται σήμερα, ωστόσο αυτό είναι κάτι το παροδικό. Αν ακολουθήσει παρόμοια πρακτική, η αβεβαιότητα αυτή θα επηρεάσει αρνητικά την ελληνική αγορά και θα κάνει τις ξένες επενδύσεις ακόμα πιο δύσκολες. Τέλος, η αυστηρή πολιτική μετανάστευσης του Τραμπ, που είχε ως αποτέλεσμα τη μείωση της ροής μεταναστών προς τις ΗΠΑ, μπορεί να μεταφέρει την πίεση για διαχείριση της μεταναστευτικής κρίσης στην Ευρώπη, ειδικά στις χώρες των εξωτερικών συνόρων, όπως η Ελλάδα. Με λιγότερη αμερικανική υποστήριξη, η Ελλάδα και άλλες ευρωπαϊκές χώρες θα χρειαστεί να επωμιστούν το βάρος της αυξημένης μεταναστευτικής πίεσης. Πηγή: dnews.gr
Ο “χορός των δισεκατομμυρίων” πίσω από τις αμερικανικές εκλογές
Των Kyle Khan-Mullins και John Hyatt Οι προεδρικές εκλογές του 2024 θα καταγραφούν ως οι πιο “ακριβές” στην ιστορία των ΗΠΑ, με τις δαπάνες σε ομοσπονδιακό επίπεδο να εκτιμάται πώς θα φτάσει τα 15,9 δισ. δολάρια, ξεπερνώντας το ρεκόρ του 2020 (15,1 δισ. δολάρια) και κάνοντας τα 6,5 δισ. δολάρια που κόστισαν οι εκλογές του 2016 να μοιάζουν ψίχουλα. Στο επίκεντρο η κούρσα για τον Λευκό Οίκο, που θα σημειώσει ρεκόρ, αφού η προεκλογική εκστρατεία της Κάμαλα Χάρις και οι PAC που τη στηρίζουν έχουν συγκεντρώσει 1,6 δισ. δολάρια, ξεπερνώντας τον Τραμπ και τις PAC υπέρ του, που συγκέντρωσαν 1,1 δισ. δολάρια. Ακόμη και πριν τον τελικό απολογισμό, τα 2,7 δισ. δολάρια που συγκεντρώθηκαν για τους δύο υποψηφίους ξεπερνούν τα 2 δισ. δολάρια που συγκεντρώθηκαν για τον Τραμπ και τον Μπάιντεν το 2020 και είναι υπερδιπλάσια των 1,2 δισ. δολαρίων που συγκεντρώθηκαν το 2016 για τον Τραμπ και τη Χίλαρι Κλίντον. Το Forbes μετρά τουλάχιστον 135 δισεκατομμυριούχους που έχουν χρηματοδοτήσει τη Χάρις ή τον Τραμπ σε αυτές τις εκλογές: 83 τη Χάρις, 52 τον Τραμπ. Η Χάρις υποστηρίζεται από τον Μάικλ Μπλούμπεργκ, τον Μπιλ Γκέιτς, τη Λόρεν Πάουελ Τζομπς και τη Μελίντα Φρεντς Γκέιτς, με τους δύο πρώτους να έχουν δώσει από 50 εκατ. δολάρια στην εκστρατεία της. Στο μεταξύ, ο Τραμπ έχει λάβει περίπου 250 εκατ. δολάρια από μόνο δύο υποστηρικτές: Τον Τίμοθι Μέλον, ο οποίος έδωσε πάνω από 100 εκατ. δολάρια, δηλαδή το 10% της εκτιμώμενης καθαρής περιουσίας του ύψους 1 δισ. δολαρίων, και τον Έλον Μασκ, ο οποίος έχει διοχετεύσει πάνω από 120 εκατ. δολάρια σε PACs υπέρ του Τραμπ. Ο Τραμπ καταρρίπτει το δικό του ρεκόρ ως ο πλουσιότερος υποψήφιος πρόεδρος όλων των εποχών. (Αν υπολογίσετε τις προκριματικές εκλογές, ο Μάικλ Μπλούμπεργκ τον ξεπέρασε το 2020.) Η καθαρή αξία του Τραμπ εκτινάχθηκε προσωρινά τον Οκτώβριο πάνω από τα 8 δισ. δολάρια, χάρη στο ράλι της Truth Social. Όταν ο τίτλος της Truth Social υποχώρησε, η περιουσία του Τραμπ κατρακύλησε κάτω από τα 6 δισ. δολάρια σήμερα. Η περιουσία της Χάρις αξίζει όσο το 0,1% της περιουσίας του Τραμπ. Η περιουσία της ΧάριςΤο Forbes εκτιμά την καθαρή περιουσία της Χάρις, από κοινού με τον σύζυγό της Νταγκ Έμχοφ, στα περίπου 8 εκατ. δολάρια, από 7 εκατ. δολάρια το 2021. Το ζεύγος έχει ένα σπίτι αξίας πολλών εκατομμυρίων δολαρίων στο Λος Άντζελες, ενώ τα υπόλοιπα περιουσιακά τους στοιχεία αποτελούνται από μετρητά, αμοιβαία κεφάλαια, ομόλογα και συντάξεις, στις οποίες η 59χρονη Χάρις σύντομα θα έχει πρόσβαση. Η αύξηση της περιουσίας τους προέρχεται σχεδόν εξ ολοκλήρου από το άλμα της αξίας του σπιτιού τους στο Λος Άντζελες. Το 2003, η Χάρις αμειβόταν με 140.000 δολάρια ετησίως ως εισαγγελέας του Σαν Φρνασίσκο, ποσό που αυξήθηκε άνω των 200.000 δολαρίων το 2010. Την ίδια χρονιά έγινε εισαγγελέας Καλιφόρνιας και ο μισθός της μειώθηκε στις 159.000 δολάρια. Η θητεία της σε τοπικά και πολιτειακά αξιώματα της απέφερε δύο συντάξεις που το Forbes εκτιμά ότι αξίζουν σήμερα λίγο κάτω από 1 εκατ. δολάρια. Το 2012, μετά τον θάνατο της μητέρας τους, η Χάρις και η αδελφή της πούλησαν το διαμέρισμά τους στο Όκλαντ έναντι 710.000 δολαρίων. Δύο χρόνια αργότερα, η Χάρις παντρεύτηκε τον Ντάγκ Έμχοφ, νομικό με έδρα το Λος Άντζελες, ο οποίος είχε δεκάδες τοποθετήσεις σε μετοχές. Το 2016 όταν εκλέχθηκε γερουσιάστρια, η Χάρις είδε τον μισθό της να αυξάνεται στις 174.000 δολάρια. Κατά την ορκωμοσία της, είχε 250.000 έως 500.000 δολάρια σε τραπεζικό λογαριασμό και αντίστοιχο ποσό επενδυμένο σε συνταξιοδοτικούς λογαριασμούς, συν τις συντάξεις της. Τα υπόλοιπα περιουσιακά στοιχεία που αναφέρονται στο Πόθεν Έσχες της προέρχονται από τον Έμχοφ. Το ζευγάρι αγόρασε ένα διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων στην Ουάσινγκτον έναντι περίπου 1,8 εκατ. δολαρίων, ενώ δανείστηκε 1,35 εκατ. δολάρια. Το 2019, το Forbes αποτίμησε την καθαρή της περιουσία στα 6 εκατ. δολάρια – ποσό που ενισχύθηκε από τον Έμχοφ, ο οποίος εισέπραττε πάνω από 1 εκατ. δολάρια ετησίως ως δικηγόρος. Ως αντιπρόεδρος η Χάρις είδε την αμοιβή της να φτάνει στα 235.000 δολάρια. Ο Έμχοφ, από την πλευρά του, σταμάτησε την επικερδή νομική του εργασία και άρχισε να διδάσκει νομικά στο Πανεπιστήμιο Georgetown. Το ζευγάρι μετακόμισε στην αντιπροεδρική κατοικία στην Ουάσινγκτον και άρχισε να ρευστοποιεί περιουσιακά στοιχεία. Η Χάρις πούλησε το διαμέρισμά της στο Σαν Φρανσίσκο τον Μάρτιο του 2021 για 860.000 δολάρια. Έπειτα πούλησε το διαμέρισμα στην Ουάσινγκτον έναντι 1,85 εκατ. δολαρίων. Η Χάρις έχει εισπράξει περισσότερα από 500.000 δολάρια από δικαιώματα για βιβλία που συνέγραψε πριν γίνει αντιπρόεδρος. Η συνολική περιουσία του ζευγαριού έχει αυξηθεί χάρη στο σπίτι στο Λος Άντζελες, το οποίο ο Έμχοφ αγόρασε το 2012 και μεταβίβασε σε ένα καταπίστευμα που διαχειρίζονται και οι δύο μετά τον γάμο τους. Από το 2021, η αξία του σπιτιού έχει αυξηθεί κατά περίπου 1 εκατ. δολάρια στα 4,4 εκατ. δολάρια. Το ακίνητο έχει υποθήκη ύψους 2 εκατ. δολαρίων. Εντός του έτους η 59χρονη Χάρις θα αρχίσει να λαμβάνει πληρωμές από συντάξεις ύψους περίπου 8.200 δολαρίων μηνιαίως, ενώ η ομοσπονδιακή της σύνταξη θα αρχίσει να καταβάλλεται το 2026. Αν η Χάρις εκλεγεί πρόεδρος, θα δει τον μισθό της να αυξάνεται από τις 235.000 δολάρια, ως αντιπρόεδρος, στις 400.000 δολάρια. Η περιουσία του ΤραμπΣτις 4 Νοεμβρίου η περιουσία του Ντόναλντ Τραμπ έχει αξία 5,6 δισ. δολάρια. Αύξηση κατά 1,9 δισ. δολάρια από τις εκλογές του 2016 και 3,1 δισ. δολάρια από τις εκλογές του 2020. Η βάση της περιουσίας του είναι τα ακίνητα, όμως πλέον τα έσοδά του εξαρτώνται από την πολιτική. Το πιο πολύτιμο περιουσιακό του στοιχείο είναι η συμμετοχή του στην εισηγμένη Truth Social αξίας 3,5 δισ. δολαρίων. Επιπλέον, η περιουσία του Τραμπ αποτελείται από: Επενδύσεις σε ακίνητα αξίας 1,1 δισ. δολαρίων Γήπεδα και θέρετρα γκολφ αξίας 1 δισ. δολαρίων Μετρητά: 410 εκατ. δολάρια Άλλα περιουσιακά στοιχεία: 120 εκατ. δολάρια (σύνολο) – Αεροσκάφη: 13 εκατ. δολάρια – Δάνεια στα παιδιά του: 5 εκατ. δολάρια – Κρυπτονομίσματα: 3 εκατ. δολάρια – Συντάξεις: 2 εκατ. δολάρια Νομικές υποχρεώσεις και αγωγές: Ο Τραμπ είναι χρεωμένος με 570 εκατ. δολάρια που καλείται να καταβάλει ως αποζημιώσεις μετά από δύο νομικές αποφάσεις που λήφθηκαν στην πολιτεία της Νέας Υόρκης. Ο Τραμπ συνεχίζει τον δικαστικό αγώνα