Οι χώρες της Ευρώπης με τις μεγαλύτερες εισαγωγές ελληνικών κρασιών
Κρασί © Unsplash Από Σοφία Εμμανουήλ Γερμανία και Κύπρος παραμένουν οι μεγαλύτερες αγορές για το ελληνικό κρασί, ενώ μαζί με τη Γαλλία, την Ολλανδία και το Βέλγιο συνθέτουν μια ομάδα χωρών με μεγάλο αποτύπωμα στις εξαγωγές του κλάδου που βαίνουν μειούμενες. Μια πρόγευση της πτωτικής τάσης είχαν δώσει τα στοιχεία της Eurostat στις αρχές του β’ εξαμήνου του 2024 ενώ τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ επιβεβαιώνουν την επιβράδυνση. Σημειώνεται ότι οι εξαγωγές κρασιού στην ΕΕ παρουσίασαν πτώση, αλλά ορισμένοι βασικοί παίκτες όπως η Γαλλία, η Ιταλία και η Πορτογαλία είχαν καλές επιδόσεις, αντίθετα με μικρότερες αγορές όπως η Ελλάδα και η Αυστρία που αντιμετώπισαν προκλήσεις, με χαμηλότερους όγκους παραγωγής και έντονο ανταγωνισμό. Σημειώνεται ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι ταυτόχρονα σημαντικός παραγωγός και καταναλωτής κρασιού. Από την πλευρά των εισαγωγών σημειώνει ισχυρή ανάπτυξη, η οποία οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην αυξημένη ζήτηση από χώρες όπως η Ολλανδία, το Βέλγιο και η Ιταλία. Κυρίαρχη αγορά για το ελληνικό κρασί η ΓερμανίαΑυτές οι χώρες είναι εισαγωγείς και ελληνικού κρασιού και κατατάσσονται στο top 10 των χωρών που απορροφούν τον μεγαλύτερο όγκο εξαγωγών ελληνικού οίνου. Την πρωτοκαθεδρία ωστόσο, παραδοσιακά, έχει η γερμανική αγορά. Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ οι εξαγωγές μας στη χώρα ανήλθαν πέρυσι σε 25,5 εκατ. ευρώ. Σημειώνεται ότι η Γερμανία είναι από τις πιο μικρές εξαγωγικές αγορές της ΕΕ, στην οποία πρωταγωνιστούν Γαλλία, Ιταλία και Ισπανία. Είναι, ωστόσο, ο σημαντικότερος πελάτης ελληνικών κρασιών. Είναι ενδεικτικό ότι με όρους όγκου, στο τέλος του 2024 οι ελληνικές αποστολές έφταναν στους 9,7 τόνους. Επίσης, το αποτύπωμα της γερμανικής αγοράς στο σύνολο των ελληνικών εξαγωγών οίνου ανέρχεται σε σχεδόν 50% της συνολικής αξίας και πάνω από 54% του συνολικού όγκου. Το μερίδιο αυτό παραμένει πάνω από 50% τα τελευταία χρόνια. Ωστόσο, θα πρέπει να σημειωθεί ότι οι εξαγωγές ελληνικών κρασιών στη Γερμανία μειώνονται, από τα περίπου 29 εκατ. ευρώ του 2023 και τα 30 εκατ. ευρώ του 2022. Αντίστοιχα μειώνονται και οι εξαγόμενες ποσότητες, σε 9,66 εκατ. κιλά το 2024, από 10,6 εκατ. κιλά το 2023 και περίπου 12 εκατ. κιλά το 2022. Το κλαμπ των 5 μεγάλων αγορώνΣτην περίπτωση της Κύπρου, που είναι σταθερά η δεύτερη μεγαλύτερη αγορά για την Ελλάδα στην ΕΕ, παρατηρείται αύξηση των εξαγωγών μας. Το 2024 κατευθύνθηκαν στη χώρα 1,95 εκατ. κιλά από 1,91 εκατ. κιλά το 2023, με αξία 8,8 εκατ. ευρώ από 7,9 εκατ. ευρώ αντίστοιχα. Ακολουθεί η Γαλλία με αποτύπωμα στις εξαγωγές 5,6 εκατ. ευρώ σε αξία και 2,5 εκατ. κιλά σε όγκο, όπου επίσης παρατηρείται πτώση (το 2023 οι εξαγωγές στη χώρα ανήλθαν σε 6,6 εκατ. ευρώ σε αξία και 3,2 τόνους). Την 4η θέση στην κατάταξη έχει η Ολλανδία με περίπου 3 εκατ. ευρώ αξία εξαγωγών και 0,9 τόνους σε όγκο και στην 5η θέση είναι το Βέλγιο με αξία εξαγωγών στα 2,5 εκατ. ευρώ και με αποστολές 0,7 τόνους κρασιού. Η επεξεργασία στοιχείων της ΕΛΣΤΑΤ οδηγεί στο συμπέρασμα ότι οι αποστολές ελληνικών κρασιών στις χώρες της ΕΕ το 2024 δεν κατάφεραν να ξεπεράσουν τους 18.000 τόνους όταν το 2023 ήταν 21.291 και το 2022 21.948. Σε αξία οι ελληνικές αποστολές οίνων προς χώρες της ΕΕ ανήλθαν πέρυσι σε 53,5 εκατ. ευρώ από 57 εκατ. ευρώ το 2023 και 56,7 εκατ. ευρώ το 2022. Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι οι πέντε μεγαλύτερες αγορές για το ελληνικό κρασί αντιστοιχούν σε περίπου 89% του όγκου των εξαγωγών της αγοράς και σε 87% της αξίας. Οι εξαγωγές ελληνικού κρασιού στις χώρες της ΕΕ το 2024 Πηγή: ΕΛΣΤΑΤ, ΚΕΟΣΟΕ, επεξεργασία στοιχείων powergame.gr Από πού εισάγουμε κρασίΈχει επίσης ενδιαφέρον ότι ενώ οι εξαγωγές μας σε χώρες της ΕΕ φτάνουν τα 53,5 εκατ. ευρώ, την ίδια ώρα εισάγουμε κρασιά αξίας άνω των 68,7 εκατ. ευρώ από την ΕΕ, κυρίως από τις μεγάλες χώρες παραγωγούς αλλά και από χώρες που εισάγουν σημαντικούς όγκους όχι μόνο για εγχώρια κατανάλωση αλλά και για επανεξαγωγή σε άλλες χώρες της ΕΕ. Για παράδειγμα, η Ελλάδα εισάγει σημαντικές ποσότητες οίνου από τη Γαλλία, που είναι ένας από τους σημαντικότερους πελάτες της, με τις εισαγωγές πέρυσι να ξεπερνούν τα 25 εκατ. ευρώ, δηλαδή 5 φορές οι ελληνικές εξαγωγές στη χώρα. Εισάγει ωστόσο ακόμη μεγαλύτερες ποσότητες από την Ιταλία, με αξία που ξεπέρασε πέρυσι τα 26,5 εκατ. ευρώ. Πιο χαμηλά είναι στην κατάταξη των εισαγωγών μας η Ισπανία, με 7,8 εκατ. ευρώ, καθώς και η Ολλανδία, με 2,2 εκατ. ευρώ. Πηγή: powergame.gr
Νέα μέτρα της κυβέρνησης για επιχειρήσεις και νοικοκυριά
Μέτρα ανακούφισης από την κυβέρνηση που αποσκοπούν στην άντληση φθηνότερου χρήματος από τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις μέσω του Χρηματιστηρίου, στην επιπλέον μείωση του μη μισθολογικού κόστους όλων των εταιρειών καθώς και στη δυνατότητα ρύθμισης με ευνοϊκούς όρους των κόκκινων δανείων ευρύτερων κατηγοριών δανειοληπτών (επιχειρήσεων και νοικοκυριών). Οι δύο πρώτες παρεμβάσεις ανακοινώθηκαν ήδη από το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, ενώ η τρίτη έχει δρομολογηθεί από το υπουργείο Εργασίας προκειμένου να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για την ενίσχυση της αναπτυξιακής δυναμικής της ελληνικής οικονομίας. Εμπίπτουν στο νέο νομοσχέδιο για την αναβάθμιση της Κεφαλαιαγοράς, στον διπλασιασμό των κριτηρίων ένταξης στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης των κόκκινων δανείων του ΥπουργείουΟικονομικών καθώς και στη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών για υπερωρίες, υπερεργασία νυχτερινά και αργίες που προανήγγειλε η υπουργός Εργασίας Νίκη Κεραμέως. Η κυβέρνηση, έχοντας διασφαλίσει τη δημοσιονομική σταθερότητα και δρομολογήσει νέες μειώσεις φόρων για τη μεσαία τάξη, θέτει ως προτεραιότητα της οικονομικής πολιτικής την αντιμετώπιση συγκεκριμένων προβλημάτων που αντιμετωπίζουν μεγάλες κατηγορίες επιχειρήσεων και νοικοκυριών, ώστε να βελτιωθεί το οικονομικό περιβάλλον και να επιτευχθούν υψηλότεροι ρυθμοί ανάπτυξης της οικονομίας. Αναβάθμιση Κεφαλαιαγοράς Με το νομοσχέδιο αναβάθμισης της Κεφαλαιαγοράς προβλέπονται νέοι εναλλακτικοί τρόποι άντλησης φθηνών κεφαλαίων για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις μέσω του Χρηματιστηρίου: α) Αυξάνεται σημαντικά η έκπτωση δαπανών για την εισαγωγή μικρομεσαίων επιχειρήσεων στο ΧΑ. Διπλασιάζεται η έκπτωση δαπανών για την προετοιμασία ένταξης των συγκεκριμένων επιχειρήσεων στο Χρηματιστήριο. β) Μειώνεται από 15% σε 5% ο συντελεστής φορολογίας σε τόκους εισηγμένων εταιρικών ομολόγων που αποκτούν φυσικά πρόσωπα – φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδος. Κατά συνέπεια διαμορφώνεται ομοιόμορφο καθεστώς φορολογικής μεταχείρισης των ημεδαπών και αλλοδαπών επενδυτών για εισόδημα από τόκους, ανεξάρτητα από τον τόπο χρηματιστηριακής διαπραγμάτευσης των εν λόγω ομολογιών (Ελλάδα, Ευρωπαϊκή Ένωση, χώρες εκτός Ε.Ε.). γ) Επεκτείνονται τα κίνητρα για τους επενδυτικούς αγγέλους (angel investors) και για επενδύσεις στην Εναλλακτική Αγορά. Σύμφωνα με αυτά τα κίνητρα, ποσό ίσο με το 50% της εισφοράς τους εκπίπτει από το φορολογητέο εισόδημα, μέχρι τις 300.000 € . δ) Αυξάνεται από 5 σε 8 εκατ. ευρώ ετησίως το όριο του τζίρου για την έκδοση πληροφοριακού δελτίου αντί του ενημερωτικού σε δημόσιες προσφορές κινητών αξιών. Με τον τρόπο αυτό διευκολύνεται η πρόσβαση μικρομεσαίων επιχειρήσεων στο Χ.Α., εφόσον μειώνεται το κόστος για την έκδοση πληροφοριακού δελτίου, με κόστος σχετικά χαμηλότερο από το αντίστοιχο για την έκδοση ενημερωτικού δελτίου. Ρυθμίσεις κόκκινων δανείων Με τις νέες ρυθμίσεις διπλασιάζονται τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια ένταξης, πράγμα που σημαίνει ότι περισσότεροι οφειλέτες θα μπορούν να ενταχθούν στον μηχανισμό και να ρυθμίσουν το δάνειό τους με ιδιαίτερα ευνοϊκούς όρους, μεταξύ άλλων και μείωση της οφειλής έως 28%. Παρότι με βάση το προηγούμενο καθεστώς δικαίωμα ένταξης στον Εξωδικαστικό είχαν μόνο τα ευάλωτα νοικοκυριά, εφεξής θα μπορούν να ενταχθούν και οφειλέτες με ανώτατο όριο μη εξυπηρετούμενων τραπεζικών οφειλών τα 300.000 ευρώ. Δια του Εξωδικαστικού έχουν ήδη ρυθμιστεί 30.515 κόκκινα δάνεια που αφορούν συνολικές οφειλές 10 δισ ευρώ, ενώ αναμένεταιι ότι θα υπάρξει σημαντική αύξηση των ρυθμίσεων και του συνολικού ποσού των κόκκινων δανείων που θα τακτοποιηθεί. Μείωση εισφορών Τη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών για υπερωρίες, υπερεργασία, νυχτερινά και αργίες προωθεί το υπουργείο Εργασίας. Επιχειρείται, έτσι, νέα μείωση του μη μισθολογικού κόστους των επιχειρήσεων ως κίνητρο για τη μείωση της αδήλωτης εργασίας και την αύξηση των προσλήψεων. Ας επισημανθεί ότι από το 2019 οι ασφαλιστικές εισφορές έχουν περιοριστεί κατά 5,5 ποσοστιαίες μονάδες.
Ακριβέ μου Βαλεντίνε: «Χρυσά» τα σοκολατάκια και τα τριαντάφυλλα – Αυξήσεις έως 74%
Το ράλι στο κακάο σχεδόν διπλασίασε την τιμή στα σοκολατάκια – Έως 750 ευρώ για μια ανθοδέσμη – Πόσο ξοδεύουν οι Έλληνες για την μέρα του Αγίου Βαλεντίνου Ρεπορτάζ: Ξανθή Γούναρη Γλυκόπικρη θα είναι εφέτος η μέρα του Αγίου Βαλεντίνου, καθώς η ακρίβεια μπορεί να πληγώσει μέχρι και τον παντοδύναμο Έρωτα. Τα είχε πει άλλωστε ο Μένανδρος πολύ πριν τους οικονομολόγους: «Έρωτα παύει λιμός ή χαλκού σπάνις» (τον έρωτα κόβει η πείνα ή η έλλειψη χρημάτων). Από τις σοκολάτες μέχρι τα τριαντάφυλλα και από τα ρομαντικά δείπνα μέχρι τα κοσμήματα, τα ρούχα (έσω και έξω) και τα ταξίδια, όλα τα αγιοβαλεντινιάτικα (sic) δώρα εφέτος κοστίζουν ακριβότερα σε σχέση με πέρσι. Επειδή όμως κατά τον Σαίξπηρ «δεν αγαπούν όσοι δεν δείχνουν την αγάπη τους», πολλοί είναι οι Έλληνες που κάνουν την ανάγκη φιλοτιμία και θα τον εορτάσουν τον Άγιο όπως του πρέπει. Περίπου τρεις στους πέντε Έλληνες σκοπεύουν να ξοδέψουν κατά μέσο όρο 30,57 ευρώ για τη γιορτή του Αγίου Βαλεντίνου, σύμφωνα με τα ευρήματα έρευνας της Focus Bari. Το 19% των ερωτηθέντων σκοπεύει να ξοδέψει περισσότερα από 50 ευρώ για να χαρίσει κάποιο δώρο στο ταίρι του. Σχεδόν διπλή η τιμή στα σοκολατάκια!Ξεκινώντας από τη σοκολάτα που ξεκλειδώνει καρδιές, οι Βαλεντίνοι και οι Βαλεντίνες θα πρέπει να τη χρυσοπληρώσουν. «Από τα Χριστούγεννα του 2023 η σοκολάτα ως πρώτη ύλη στις επιχειρήσεις μας έχει ακριβύνει 200%» λέει στον ΟΤ ο κύριος Γιάννης Γλύκος, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Επαγγελματοβιοτεχνών Ζαχαροπλαστών Ελλάδας, εξηγώντας τους λόγους των ανατιμήσεων. Έτσι λοιπόν η τιμή για ένα κιλό σοκολατάκια από το ζαχαροπλαστείο κυμαίνεται εφέτος από 35 έως 40 ευρώ από 23-25 ευρώ που ήταν πέρσι, ενώ σύμφωνα με τον κύριο Γλύκο οι τούρτες με κόκκινη επικάλυψη –το κατ’ εξοχήν αγιοβαλεντινίστικο χρώμα- πωλούνται σε «νορμάλ τιμές», ήτοι 8-10% ακριβότερα έναντι του 2024. Πάντως ακόμη και ένα συμβολικό σοκολατένιο δώρο, όπως μια mainstream σοκολάτα γάλακτος 100 γραμμαρίων από το σούπερ μάρκετ, κοστίζει ακριβότερα κατά 9,3% έναντι του 2024 και 51,5% έναντι του 2021! Έρχονται νέες ανατιμήσειςΤα χειρότερα για τους λάτρεις τις σοκολάτας έπονται, αφού από τον Μάρτιο οι τιμές στο ράφι θα αυξηθούν εκ νέου από 7% έως 20% ανάλογα με το προϊόν, μιας και η τιμή του κακάο έχει υπερδιπλασιαστεί από τις αρχές του 2024. Άλλωστε στις αυξήσεις των τιμών της σοκολάτας είχε αναφερθεί και ο κύριος Σπύρος Θεοδωρόπουλος, διοικητικός και μετοχικός ηγέτης της ΙΟΝ, μιλώντας στον ΟΤ από τις αρχές Ιανουαρίου. Βέβαια με βάση τους αναλυτές του Trading Economics, οι τιμές του κακάο αναμένεται να μειωθούν σχεδόν κατά 30% μέχρι το τέλος του έτους, υποχωρώντας από τα ρεκόρ του 2024, καθώς η προσφορά αυξάνεται πέρα από τη Δυτική Αφρική και η ζήτηση μειώνεται ως αντίκτυπος στις υψηλές τιμές. Το «φανταχτερό κουτί»Αξίζει να αναφερθεί ότι η μέρα των ερωτευμένων και η σοκολάτα έχουν σχεδόν ταυτιστεί τα τελευταία 150 χρόνια. Δηλαδή από το 1868, που ο Richard Cadbury είχε τη λαμπρή ιδέα να συσκευάσει σοκολατάκια σε πακέτα με σχήμα καρδιάς. Το «φανταχτερό κουτί», όπως το ονόμασε, θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την αποθήκευση αναμνηστικών, όπως ερωτικά γράμματα, δίνοντας στη συσκευασία μια αγαπησιάρικη μελλοντική χρήση πέρα από την αρχική. Έως 750 ευρώ για μια ανθοδέσμηΕκτός από τις σοκολάτες, το εμπορικό οικοδόμημα πίσω από την ημέρα των ερωτευμένων είναι σπαρμένο και με ρόδα, κυρίως κόκκινα. Σύμφωνα με τους ανθοπώλες οι τιμές για τα τριαντάφυλλα εφέτος διαμορφώνονται από 3 έως 6 ευρώ το τεμάχιο, ενώ για τα κόκκινα τριαντάφυλλα εισαγωγής (60-70 εκατοστά), κυρίως από Ολλανδία, Αιθιοπία, Κένυα και Εκουαδόρ, οι τιμές μπορεί να ξεκινούν από τα 4 ευρώ το τεμάχιο. Για τους μερακλήδες, το κόστος για μια ανθοδέσμη με 200 κόκκινα τριαντάφυλλα εισαγωγής, αναλόγως με την ποικιλία, θα κυμανθεί από 500 έως και 750 ευρώ! Ας σημειωθεί ότι η εγχώρια παραγωγή τριαντάφυλλων δεν αρκεί να καλύψει τη ζήτηση, καθώς εκτιμάται ότι τα τελευταία χρόνια έχει συρρικνωθεί στα δύο τρίτα και η καλλιέργεια επικεντρώνεται σε μια έκταση περί τα 150 στρέμματα στις περιοχές του Μαραθώνα, Τροιζηνίας, Άργους και Ιεράπετρας Κρήτης. Οι τουλίπες είναι κάπως φθηνότερες (2 – 4,5 ευρώ ανά τεμάχιο), ενώ οι ορχιδέες κοστίζουν από 8 έως 30 ευρώ ανάλογα με το μέγεθος. Πηγή: ot.gr
Ακρίβεια: Οι καταναλωτές στα Δυτικά Βαλκάνια μποϊκοτάρουν σούπερ μάρκετ – Τι γίνεται στην Ελλάδα;
Οι καταναλωτές απαντούν στην ακρίβεια στα Βαλκάνια – Δεν ψωνίζουν Ρεπορτάζ: Νατάσα Ρουγγέρη Ξεκίνησε στην Κροατία στο τέλος Ιανουαρίου: Οι πολίτες εκφράζουν την απογοήτευσή τους για την ακρίβεια, μια απογοήτευση που μοιράζονται οι καταναλωτές και σε άλλα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και σε ορισμένα από αυτά που θέλουν να ενταχθούν στο μπλοκ. Και αφού πολιτικοί και κυβερνήσεις δεν κατόρθωσαν να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά το πρόβλημα – όπως και στην Ελλάδα, άλλωστε – οι ίδιοι οι πολίτες αποφάσισαν να αναλάβουν δράση. Το μποϊκοτάζ των καταστήματα ξεκίνησε από μια ομάδα στο Facebook, με την ονομασία «Γεια σου, επιθεωρητή» («Halo, inspektore» στα κροατικά), το κίνημα απέκτησε υποστήριξη από ομάδες προστασίας των καταναλωτών, συνδικάτα, πολιτικά κόμματα, ακόμη και από τον υπουργό Οικονομίας της χώρας. Μποϊκοτάζ στην Ελλάδα στις 19 Φεβρουαρίου – Το μήνυμα του ΙΝΚΑ στους καταναλωτές Η πρωτοβουλία στην Κροατία ξεκίνησε με μηνύματα που κυκλοφόρησαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, προτρέποντας τους πολίτες να απέχουν από την αγορά οποιουδήποτε προϊόντος. Οι διοργανωτές κάλεσαν αρχικά σε μποϊκοτάζ μεγάλων διεθνών αλυσίδων, όπως η γερμανική Lidl ή η ιταλική discounter Eurospin, και αργότερα σε μποϊκοτάζ της κροατικής αλυσίδας λιανικής Konzum για μια εβδομάδα. Έκτοτε, το κίνημα έχει εξαπλωθεί σε όλη την περιοχή των Βαλκανίων, στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, το Μαυροβούνιο, τη Βόρεια Μακεδονία, τη Βουλγαρία και την Σερβία, ενώ στον «χορό» του μποϊκοτάζ μπαίνει πλέον και η Ελλάδα. Το ΙΝΚΑ καλεί τους Έλληνες σε μποϊκοτάζ στις 19 ΦεβρουαρίουΣε μποϊκοτάζ καλεί τους πολίτες, την Τετάρτη 19 Φεβρουαρίου 2025, το ΙΝΚΑ Γενική Ομοσπονδία Καταναλωτών Ελλάδας, σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τη ακρίβεια. Όπως αναφέρεται στη σχετική ανακοίνωση, «το ΙΝΚΑ Γενική Ομοσπονδία Καταναλωτών Ελλάδας καλεί τους πολίτες καταναλωτές την Τετάρτη 19 Φεβρουαρίου 2025 να μην ξοδέψουμε ούτε καν ένα ευρώ στην αγορά. Εάν είναι δυνατόν, να μην πληρώσουμε εκείνη την ημέρα του μήνα, 19 Φεβρουαρίου 2025, ούτε ένα ευρώ σε τράπεζες, κράτος, νερό, ρεύμα, τηλέφωνα, καύσιμα, σούπερ μάρκετ, καφέ, εστιατόρια, εμπορική αγορά, ηλεκτρικά και ηλεκτρονικά καταστήματα και πουθενά στην αγορά». ΙΝΚΑ: Αφεντικά της αγοράς είναι οι πολίτες καταναλωτέςΌπως σημειώνει χαρακτηριστικά το Ινστιτούτο Καταναλωτών, «ας στείλουμε όλοι μαζί το μήνυμα πως αφεντικά της αγοράς είναι οι πολίτες καταναλωτές. Φτάνει πια με την κοροϊδία, παραπλάνηση, αισχροκέρδεια, κερδοσκοπία εις βάρος των πολιτών καταναλωτών». «Όλοι είμαστε πολίτες καταναλωτές και πόσο άλλο θα αντέξουμε να μην τα βγάζουμε πέρα; Φτάνει και δεν φτάνει να έχουμε λεφτά μέχρι τα μισά του μήνα. Πόσο ακόμα ανοχή; Μια ημέρα, είναι αυτή που πρέπει να δείξουμε την δύναμή μας», υπογραμμίζει. Λιγότερο ψωμί στο καλάθιΤο πρόβλημα είναι διττό – αφενός οι υψηλές τιμές καθιστούν δύσκολο για πολλούς καταναλωτές να τα βγάλουν πέρα, αφετέρου οι τοπικοί παραγωγοί λένε ότι δεν μπορούν να ανταγωνιστούν τις μεγάλες αλυσίδες, λόγω των φθηνότερων εισαγωγών και τα χρήματα που τους καταβάλλονται, και δεν καλύπτουν το κόστος παραγωγής. Το κόστος διαβίωσης αυξάνεται σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς οι μισθοί και τα ημερομίσθια δεν συμβαδίζουν με την αύξηση των τιμών των τροφίμων. Στον εναρμονισμένο δείκτη τιμών καταναλωτή της Eurostat, ο μέσος όρος της ΕΕ για τις τιμές των τροφίμων διαμορφώθηκε στις 145,2 μονάδες τον Δεκέμβριο του 2024, από τη βάση των 100 μονάδων το 2015. Στη ζώνη του ευρώ, η Eurostat εκτίμησε ότι ο ετήσιος πληθωρισμός ήταν 2,5% τον Ιανουάριο. Ο πληθωρισμός για τα είδη διατροφής, το αλκοόλ και τον καπνό διαμορφώθηκε στο 2,3%. Διάδοση του μποϊκοτάζ στα Δυτικά ΒαλκάνιαΧαρακτηριστικό είναι ότι και οι καταναλωτές στις υποψήφιες προς ένταξη στην ΕΕ χώρες, Βοσνία-Ερζεγοβίνη, Σερβία, Βόρεια Μακεδονία και Μαυροβούνιο, ακολουθούν επίσης την τακτική τού μποϊκοτάζ. Στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, για παράδειγμα, όπου η ακρίβεια «καλπάζει» – το βιοτικό επίπεδο μειώνεται, καθώς οι μισθοί δεν μπορούν να συμβαδίσουν με το αυξανόμενο κόστος διαβίωσης – η άτυπη ομάδα «Bojkot u BiH» κάλεσε σε μποϊκοτάζ των μεγάλων αλυσίδων λιανικής πώλησης, μέσω των social media στις 7 και 8 Φεβρουαρίου. Αποτέλεσμα; Ο τζίρος μειώθηκε και τις δύο ημέρες. Στις 31 Ιανουαρίου και στις 7 Φεβρουαρίου, τα σούπερ μάρκετ στη Βόρεια Μακεδονία ήταν μισοάδεια, με τον κόσμο να ψωνίζει από τις λαϊκές αγορές και τα τοπικά καταστήματα ή να μην ψωνίζει καθόλου. Οι πολίτες υποστηρίζουν την εκστρατεία, αν και δεν είναι σίγουροι κατά πόσο ένα μποϊκοτάζ μιας ημέρας μπορεί να λύσει τα προβλήματα, υποστηρίζοντας ότι οι τιμές αυξάνονται διαρκώς, ενώ οι μισθοί είναι στάσιμοι. Πριν από το μποϊκοτάζ, πάντως, ορισμένοι έμποροι λιανικής ανακοίνωσαν εκπτώσεις και παροχές για τους καταναλωτές, ενώ κατηγόρησαν τους προμηθευτές για την αύξηση των τιμών. Μποϊκοτάζ σε Σερβία, Μαυροβούνιο και ΒουλγαρίαΗ σερβική καταναλωτική οργάνωση «Efektiva» κάλεσε τους καταναλωτές σε μονοήμερο μποϊκοτάζ των αλυσίδων λιανικής στις 31 Ιανουαρίου, υπενθυμίζοντας ότι τον περασμένο Οκτώβριο η Επιτροπή Προστασίας του Ανταγωνισμού κίνησε διαδικασία κατά τεσσάρων αλυσίδων λιανικής, με την υποψία του καθορισμού τιμών. Προανήγγειλε επίσης νέο μποϊκοτάζ, με το σύνθημα «Θέλετε να σας ληστέψουν ή όχι;». Ξεκινώντας από τις 10 Φεβρουαρίου, οι καταναλωτές καλούνται να μποϊκάρουν πέντε μεγάλες αλυσίδες λιανικής πώλησης – Delhaize, Mercator, Univexport, DIS και Lidl – για πέντε ημέρες. Μποϊκοτάζ πραγματοποιήθηκε και στο Μαυροβούνιο στις 31 Ιανουαρίου, καθώς και στις 7-8 Φεβρουαρίου. «Κάθε μέρα γινόμαστε μάρτυρες πρωτοφανών αυξήσεων στις τιμές των βασικών προϊόντων, ενώ οι ιδιοκτήτες των μεγάλων αλυσίδων συσσωρεύουν κέρδη εις βάρος του λαού. Ήρθε η ώρα να πούμε: αρκετά!», ανέφερε η οργάνωση «Εναλλακτικό Μαυροβούνιο» στα κοινωνικά δίκτυα. Η δράση υποστηρίχθηκε ακόμη και από τον πρωθυπουργό της χώρας, από ΜΚΟ και συνδικάτα. Η ιδέα εξαπλώθηκε και στην Βουλγαρία, όπου τέσσερις οργανώσεις κάλεσαν σε μποϊκοτάζ των καταστημάτων λιανικής πώλησης και των παντοπωλείων στις 13 Φεβρουαρίου, σύμφωνα με τον Velizar Enchev, συντονιστή της πρωτοβουλίας και πρώην πρέσβη της Βουλγαρίας στην Κροατία. Διαφορετική εικόνα σε Ρουμανία και Αλβανία – Ψώνια στην Ιταλία για τους ΣλοβένουςΔεν έχουν επηρεαστεί από το κίνημα μέχρι στιγμής η Αλβανία και η Σλοβενία, ενώ οι Ρουμάνοι παραμένουν σε στάση αναμονής. Ορισμένοι πολιτικοί προέτρεψαν τους Ρουμάνους να μποϊκοτάρουν τα σούπερ μάρκετ για μία ημέρα, υποστηρίζοντας ότι δεν πωλούν ρουμανικά προϊόντα. Αντιθέτως, ο υπουργός Γεωργίας Florin-Ionuț Barbu δήλωσε πως πιστεύει ότι ένα τέτοιο μποϊκοτάζ θα σήμαινε «τη χρεοκοπία των ρουμανικών μεταποιητών», καθώς το 70% των προϊόντων που διατίθενται στα καταστήματα λιανικής στη Ρουμανία παρασκευάζονται από ρουμανικές εταιρείες επεξεργασίας τροφίμων. Στην Αλβανία δεν έχει υπάρξει μποϊκοτάζ των σούπερ μάρκετ, παρά τις σποραδικές εκκλήσεις στα κοινωνικά
Γερμανία: Πώς η οικονομική δυσπραγία της επηρεάζει την υπόλοιπη Ευρώπη – Ο ρόλος των εκλογών
Από τον Κώστα Οικονομάκη Όταν η Γερμανία, η ατμομηχανή της Ευρώπης «ασθενεί», η Ευρώπη αποκτά συμπτώματα «γρίπης». Και αυτό έχει γίνει ήδη αντιληπτό. Η στασιμότητα της γερμανικής οικονομίας εξαπλώνεται ολοένα και περισσότερο στην υπόλοιπη Ευρώπη και δη στην Κεντρική που κρατά πιο στενούς δεσμούς με τη μεγαλύτερη οικονομία της γηραιάς ηπείρου και λειτουργεί εδώ και χρόνια ως βάση υπεργολαβίας της, με κορυφαίο παράδειγμα την Τσεχία. Οι επιχειρήσεις και μεταποιητικές μονάδες στη Τσεχία είναι τα μέγιστα ενοποιημένες στις αλυσίδες τροφοδοσίας της Γερμανίας και η ευημερία τους εξαρτάται από τις επιδόσεις των γερμανικών αυτοκινητοβιομηχανιών, οι οποίες ωστόσο διέρχονται περίοδο κρίσης. Ήδη, σε πόλεις της Τσεχίας που συνορεύουν με τη Γερμανία, χάνονται συνεχώς θέσεις εργασίας σε μονάδες ανταλλακτικών μερών αυτοκινήτων, οι οποίες ήταν βασικοί προμηθευτές των γερμανικών αυτοκινητοβιομηχανιών και έχουν δει τελευταίως τις παραγγελίες τους να παρουσιάζουν κάθετη πτώση. Όλο αυτό το σκηνικό αρχίζει να μοιάζει με κρίση, όπως χαρακτηριστικά αναφέρει στη Le Monde ο δήμαρχος της Ceska Lipa, μίας μικρής πόλης 37.000 κατοίκων στα βόρεια σύνορα της Τσεχίας. Και δεν είναι η μόνη. Από την οικονομική στασιμότητα της Γερμανίας έχει αρχίσει να επηρεάζεται και η Ουγγαρία καθώς οι δύο βασικοί τομείς συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών είναι ο κλάδος αυτοκινήτου και γεωργίας. Αντίστοιχα, η Γερμανία αποτελεί πολύ σημαντική αγορά και εμπορικό εταίρο για την Ρουμανία. Επιπλέον, οι όποιες αλλαγές στη μεταναστευτική πολιτική της Γερμανίας θα μπορούσαν να επηρεάσουν το σύστημα ασύλου της Ευρώπης. Η ανθεκτικότητα της μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρώπης και η αμυντική πολιτική της θα διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στην ασφάλεια της Κεντρικής Ευρώπης. Οι εκλογές της 23ης ΦεβρουαρίουΗ μεγαλύτερη ανησυχία είναι μήπως τελικά η Γερμανία δεν καταφέρει να εφαρμόσει τις άκρως αναγκαίες βασικές μεταρρυθμίσεις, με αποτέλεσμα ολοένα και λιγότερες δημόσιες δαπάνες και περαιτέρω άνοδο της ακροδεξιάς Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD). Οι ομοσπονδιακές εκλογές στη Γερμανία στις 23 Φεβρουαρίου έρχονται σε μια περίοδο οικονομικής αβεβαιότητας και μεταβαλλόμενων πολιτικών συμμαχιών, με μεγάλο «άγνωστο Χ» τις επιπτώσεις από τους δασμούς του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. Εμπειρογνώμονες από την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη εξετάζουν τι θα μπορούσε να σημαίνει μια νέα γερμανική κυβέρνηση για τις χώρες τους, από οικονομικούς δεσμούς και συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας έως τις ανησυχίες για την άνοδο του εθνικισμού και τη στάση της Γερμανίας για την επιβολή του κράτους δικαίου στην ΕΕ. Όλα αυτά σημαίνουν ότι οι εκλογές θα δοκιμάσουν την πολιτική σταθερότητα της χώρας όσο ποτέ άλλοτε. Το AfD βρίσκεται τώρα στη δεύτερη θέση, περιορίζοντας το προβάδισμα της κεντροδεξιάς Χριστιανοδημοκρατικής Ένωσης (CDU) στην πρώτη θέση. Για δεκαετίες, τα κυρίαρχα κόμματα έχουν υποστηρίξει ένα «τείχος προστασίας» ενάντια στη συνεργασία με την ακροδεξιά. Αυτό το τείχος προστασίας ωστόσο φαίνεται τώρα πιο αδύναμο από ποτέ. Η καλύτερη έκβαση θα ήταν μία σταθερή γερμανική κυβέρνηση ικανή να καθοδηγήσει τις πολιτικές στην ΕΕ αλλά και τις οικονομικές μεταρρυθμίσεις στο εσωτερικό της. Κάτι ωστόσο πολύ δύσκολο εάν το CDU δεν εξασφαλίσει την αναγκαία πλειοψηφία και κληθεί να σχηματίσει κυβέρνηση συνασπισμού, που θα χρειαστεί πολύ χρόνο για να ολοκληρωθεί. Οι γερμανικές παρενέργειεςΟ κίνδυνος μετάστασης της γερμανικής «γρίπης» στην υπόλοιπη Ευρώπη έγκειται κυρίως στις αρνητικές επιπτώσεις ως προς τη νομισματική σταθερότητα. Μια πιο αδύναμη γερμανική οικονομία σημαίνει και πιο αδύναμο ευρώ, γι΄αυτό και έχουν αυξηθεί τον τελευταίο καιρό οι φωνές των οικονομολόγων που προειδοποιούν ότι το ευρώ μπορεί να δοκιμάσει το επίπεδο της απόλυτης ισοτιμίας του έναντι του δολαρίου ακόμη και εντός του πρώτου τριμήνου. Ο δεύτερος σοβαρός κίνδυνος αφορά στο εμπόριο και τις επιπτώσεις του. Η Γερμανία και δη οι αυτοκινητοβιομηχανίες της, που αναμένεται να βρεθούν πρωτίστως στο στόχαστρο των δασμών του Τραμπ, εκτός από εξαγωγική χώρα, είναι και σημαντικός εμπορικός εταίρος για μια σειρά ευρωπαϊκά κράτη. Για την Ελλάδα, η Γερμανία είναι ο τρίτος μεγαλύτερος αποδέκτης των ελληνικών εξαγωγών προς την ΕΕ, και η χώρα με το μεγαλύτερο μερίδιο στις εισαγωγές από ΕΕ. Συνέχιση της σημερινής στασιμότητας ή μία ύφεση θα είχαν αρνητικές επιπτώσεις στο διμερές εμπόριο, αυξάνοντας το έλλειμμα του ισοζυγίου αγαθών, αλλά και στις υπηρεσίες, εκ των οποίων ο τουρισμός αποτελεί τη βασική κινητήριο δύναμη. Δραματική προειδοποίησηΗ κορυφαία γερμανική χαλυβουργία ThyssenKrupp έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου ότι οι δασμοί Τραμπ 25% στον χάλυβα θα περιορίσουν τις εξαγωγές της ΕΕ, επιδεινώνοντας αφενός το πρόβλημα της υπερπαραγωγικότητας της Ευρώπης και ωθώντας αφετέρου τους Κινέζους παραγωγούς να πλημμυρίσουν την ευρωπαϊκή αγορά με φθηνό χάλυβα. Όπως ανέφερε στους FT, ο Γενς Στάλτ, οικονομικός διευθυντής της ThyssenKrupp, οι δασμοί Τραμπ θα ωθήσουν την Κίνα, το μεγαλύτερο στον κόσμο εξαγωγό χάλυβα, να κατευθύνει την υπερβάλλουσα παραγωγή του στην Ευρώπη, αφού θα αναζητήσουν άλλες αγορές, εκτός των ΗΠΑ, λόγω των δασμών. Πέρυσι, οι ευρωπαϊκές χαλυβουργίες ζήτησαν από τις ρυθμιστικές αρχές της ΕΕ να αναλάβουν δράση κατά των φθηνών κινεζικών εισαγωγών, καθώς οι τιμές τους ήταν χαμηλότερες του κόστους παραγωγής, την ώρα που η βαριά βιομηχανία βρίσκεται αντιμέτωπη με τις υψηλές τιμές ενέργειας στην περιοχή. Οι δραστηριότητες χάλυβα της ThyssenKrupp, κάποτε το «διαμάντι» της γερμανικής βιομηχανίας – έχουν πληγεί από την κάμψη της ευρωπαϊκής ζήτησης, λόγω της μείωσης της παραγωγής των γερμανικών αυτοκινητοβιομηχανιών. Πέρυσι το Νοέμβριο, η εταιρεία ανακοίνωσε σχέδιο περικοπής 11.000 θέσεων εργασίας ήτοι το 40% του εργατικού δυναμικού της στο τμήμα του χάλυβα, καθώς προσπάθησε να μειώσει την παραγωγή της κατά ένα-τέταρτο. Επίσης, τα τελευταία δύο χρόνια, η Thyssenkrupp μείωσε την αξία της μονάδας χάλυβα κατά 3 δισ. ευρώ μέσω μιας σειράς απομειώσεων. Την ίδια στιγμή, η εταιρεία έχει εγκλωβιστεί σε διαπραγματεύσεις με τον Τσέχο δισεκατομμυριούχο Daniel Křetínský, το σχέδιο του οποίου να αυξήσει το μερίδιό του στη χαλυβουργία από 20% σε 50% έχει καθυστερήσει. Θα «κλείσουν οι πληγές»;Το υψηλό ενεργειακό κόστος αποτελεί μία από τις μεγάλες διαρθρωτικές αδυναμίες της Γερμανίας, που δεν φαίνεται ωστόσο να αντιμετωπίζεται εύκολα και γρήγορα. Αυτή σε συνδυασμό με τη γραφειοκρατία, είναι και η βασική αιτία για το μεγαλύτερο αριθμό από την χρηματοπιστωτική κρίση χρεοκοπιών γερμανικών επιχειρήσεων στο τέταρτο τρίμηνο του 2024, σύμφωνα με το γερμανικό ινστιτούτο IWH. Στα διαρθρωτικά προβλήματα θα πρέπει να συμπεριληφθεί η χρόνια έλλειψη επενδύσεων και οι ελλείψεις στην αγορά εργασίας. Οι καθαρές δημόσιες επενδύσεις είναι αρνητικές εδώ και 20 χρόνια, γεγονός που σημαίνει ότι απαιτείται τεράστια δημοσιονομική προσπάθεια. Ωστόσο, η γερμανική κυβέρνηση είναι δέσμια του συνταγματικού κανόνα