Οι τρεις νέες προτεραιότητες του SSB – Τι σημαίνουν για τις ελληνικές τράπεζες
Του Νίκου Κωτσικόπουλου Οι τράπεζες πρέπει να επιταχύνουν και να βελτιώσουν την ψηφιακή μετάβασή τους, καθώς από τις χειρότερες βαθμολογίες που πήραν οι ευρωπαϊκές τράπεζες στους ελέγχους του εποπτικού οργάνου SSB σε κάποιον τομέα, ήταν αυτές που σχετίζονται με την τεχνολογία της πληροφορικής και των επικοινωνιών (ICT). Όπως αποκάλυψε η επικεφαλής του SSB Κλαούντια Μπουχ, “οι βαθμολογίες SREP στην τεχνολογία και πληροφορική, παραμένουν μεταξύ των χειρότερων”. Το εύρημα δεν είναι κάτι που αφορά ειδικά τις ελληνικές τράπεζες. Είναι ένα γενικό συμπέρασμα των ελέγχων SREP, για τον κίνδυνο, (λόγω ακαταλληλότητας ή αστοχίας υλικού ή του λογισμικού των τεχνικών υποδομών) και σε γενικές γραμμές οι τράπεζες της Ευρώπης φαίνεται ότι δεν είναι στα επίπεδα που θα ήθελε ο επόπτης, ο οποίος ζητά να επιταχύνουν φέτος τις επενδύσεις τους στην ψηφιοποίηση. Κατά συνέπεια, η ψηφιοποίηση είναι μία από τις τρεις προτεραιότητες που θέτει ο SSB φέτος για τις τράπεζες της Ευρώπης και εμμέσως πλην σαφώς υποχρεώνει όλες τις τράπεζες και τις ελληνικές να επενδύσουν νέα κεφάλαια εστιάζοντας σε ψηφιοποίηση και κυβερνοασφάλεια. Να σημειωθεί ότι οι ελληνικές τράπεζες ήδη δαπανούν δεκάδες εκατομμύρια για το σκοπό αυτό, εδώ και δύο-τρία χρόνια. Το SSB θέλει επίσης μέχρι το 2026 να εφαρμοσθούν νέες πιο παρεμβατικές διαδικασίες ελέγχου στις τράπεζες και απαιτεί γρήγορες διορθώσεις στα προβλήματα που θα επισημαίνει μέσω ταχύτερων και πιο επίμονων διαδικασιών κι έχει κάνει αλλαγές στους ελέγχους και τις διαδικασίες SREP, ξεσηκώνοντας μεγάλη γκρίνια στην Ευρώπη. Η κ. Μπουχ επικεφαλής του SSB καταφθάνει αύριο Τρίτη στην Αθήνα συνοδευόμενη από συνεργάτες της και από στελέχη του SRB και θα έχει συνεργασία με τον διοικητή της ΤτΕ Γιάννη Στουρνάρα, ενώ παρεπιπτόντως θα δει και τις διοικήσεις των ελληνικών τραπεζών.Οι τρεις νέες προτεραιότητες Η θητεία της στο διάστημα 2025-2027 συνοδεύεται από τρεις νέες προτεραιότητες που έχει θέσει, σε μία περίοδο κατά την οποία οι πιο “χαλαρές” αμερικανικές τράπεζες κέρδισαν επιπλέον χαλάρωση για τη συνέχεια και δεν θα ακολουθήσουν στα αυξημένα μέτρα ασφαλείας της επόμενης Βασιλείας, αλλά αντίθετα θα έχουν περισσότερα διαθέσιμα κεφάλαια για δάνεια και μπίζνες. Οι ευρωπαϊκές τράπεζες ήδη πιο περιορισμένες υποχρεούνται να ακολουθήσουν διαφορετικό δρόμο και έτσι ξεκίνησαν οι πρώτες γκρίνιες στην Ευρώπη, για όλη αυτή την πειθαρχία και το “σφίξιμο” που αντιμάχεται την εύκολη αύξηση κερδών. Αλλά η κ. Μπουχ δεν πιστεύει ότι πρέπει να χαλαρώσουν τα μέτρα, αντίθετα εκτιμά ότι το περιβάλλον ενέχει ρίσκο και αυτό προκύπτει και από τις τρεις προτεραιότητες που έχει θέσει. “Οι εποπτικές μας προτεραιότητες για τα έτη 2025-2027 συνεχίζουν να επικεντρώνονται στις εξωτερικές προκλήσεις για τις τράπεζες, δίνοντας παράλληλα μεγαλύτερη έμφαση στην αποκατάσταση των επίμονων ελλείψεων”. Οι προτεραιότητες, σχετίζονται με τους γεωπολιτικούς κινδύνους, τον κίνδυνο της κλιματικής αλλαγής και την ψηφιοποίηση. Συγκεκριμένα: Πρώτον, η ανθεκτικότητα σε μακροοικονομικές απειλές και γεωπολιτικούς κλυδωνισμούς απαιτεί την προσοχή των διοικητικών συμβουλίων των τραπεζών και των ανώτερων διευθυντικών στελεχών. Δεύτερον, οι τράπεζες πρέπει να αντιμετωπίσουν τις ελλείψεις που σχετίζονται με τη διακυβέρνηση και τη διαχείριση των κινδύνων που σχετίζονται με το κλίμα και το περιβάλλον. Θα συνεχίσουμε να παρακολουθούμε αυτούς τους τομείς και θα αναλαμβάνουμε εποπτικά μέτρα όπως απαιτείται.Τρίτον, οι κίνδυνοι που συνδέονται με την ψηφιοποίηση απαιτούν επαρκείς διασφαλίσεις. Θα συνεχίσουμε να αξιολογούμε τις ψηφιακές στρατηγικές των τραπεζών για να διασφαλίσουμε ότι μετριάζονται οι κίνδυνοι.Γενικότερα, “οι τράπεζες πρέπει να επιταχύνουν τις προσπάθειές τους για ψηφιοποίηση, έχει πει η κ. Μπουχ”. “Εστιάζουμε στην αντιμετώπιση των κινδύνων από δραστηριότητες εξωτερικής ανάθεσης (outsourcing risks) και στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας των τραπεζών στον κυβερνοχώρο, λαμβάνοντας επίσης υπόψη και την οδηγία για την Ψηφιακή Επιχειρησιακή Ανθεκτικότητα, που τίθεται σε ισχύ το 2025 (Digital Operational Resilience Act). Πραγματοποιήσαμε ένα τεστ αντοχής στον κυβερνοχώρο για να αξιολογήσουμε την ικανότητα των τραπεζών να ανταποκρίνονται σε περιστατικά. Το stress test έδειξε ότι οι τράπεζες είναι προετοιμασμένες, αλλά αποκάλυψε και τομείς για βελτίωση της ασφάλειας στον κυβερνοχώρο”, είπε για το θέμα αυτά παρουσιάζοντας τα αποτελέσματα των ελέγχων SREP το Δεκέμβριο.Νωρίτερα το SSB είχε ανακοινώσει αλλαγές στους ελέγχους SREP. Σύμφωνα με την κ. Μπουχ και ο επόπτης πρέπει να αλλάξει και να γίνει πιο αποτελεσματικός. “Οι εποπτικές μας διαδικασίες έχουν γίνει πολύπλοκες, μειώνοντας δυνητικά την ικανότητά μας να αντιδρούμε έγκαιρα στις νέες εξελίξεις. Η μεταρρύθμιση που ανακοινώσαμε θα κάνει την εποπτεία μας πιο αποτελεσματική και πιο παρεμβατική. Θα χρησιμοποιήσουμε την πλήρη εργαλειοθήκη εποπτείας μας για να διασφαλίσουμε ότι τα ευρήματα διορθώνονται πιο γρήγορα. Πηγή: capital.gr
Ναυτιλιακή Αγορά: Αυστηρότεροι κανόνες στη διάλυση και ανακύκλωση πλοίων
O Διεθνής Κανονισμός θέτει αυστηρότερο πλαίσιο για τους πλοιοκτήτες που θα θελήσουν να διαλύσουν παλιά πλοία, όπως υπαγορεύει η ορθή περιβαλλοντικά ανακύκλωση πλοίων (διεθνής σύμβαση του Χόνγκ Κόνγκ επικυρωμένη έως τον Δεκέμβριο του 2024, από 24 χώρες), ενώ συγχρόνως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επικαιροποίησε τον ευρωπαϊκό κατάλογο μονάδων ανακύκλωσης. Όλα τα μεγάλα ποντοπόρα πλοία υπό σημαία κράτους μέλους της ΕΕ υποχρεούνται να χρησιμοποιούν τον ευρωπαϊκό κατάλογο μονάδων ανακύκλωσης πλοίων και να πληρούν συγκεκριμένες απαιτήσεις ασφάλειας και περιβαλλοντικής προστασίας. Ο κατάλογος περιλαμβάνει 43 μονάδες ανακύκλωσης πλοίων, μεταξύ των οποίων 21 ναυπηγεία στην ΕΕ, επτά στη Νορβηγία, 11 στην Τουρκία, τρία στο Ηνωμένο Βασίλειο και ένα στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο ευρωπαϊκός κατάλογος καταρτίστηκε αρχικώς στις 19 Δεκεμβρίου 2016 και επικαιροποιείται δύο φορές τον χρόνο. Όσον αφορά τα πλοία που δεν φέρουν σημαία κράτους της ΕΕ θα έχουν τη δυνατότητα ανακύκλωσης μόνο στις ειδικές εγκαταστάσεις που έχουν εγκριθεί από τις εθνικές αρχές της σημαίας κράτους που φέρουν. Όσον αφορά δε τα πλοία που πλέουν υπό σημαία που δεν έχει επικυρώσει τη διεθνή σύμβαση ορθής ανακύκλωσης HKC, επιβάλλεται να διαθέτουν δήλωση ετοιμότητας πριν από την ανακύκλωση σε εγκατάσταση μέρους της σύμβασης. Ο κανονισμός Η Διεθνής Σύμβαση του Χονγκ Κονγκ (HKC) είναι παγκόσμιος κανονισμός που εκπονήθηκε από τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό ΙΜΟ. Στόχος του είναι η πρόληψη, η μείωση, η ελαχιστοποίηση και η εξάλειψη ατυχημάτων, τραυματισμών και άλλων δυσμενών επιπτώσεων στην ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον καθώς και του θαλάσσιου περιβάλλοντος κατά τη διάρκεια του κύκλου ζωής ενός πλοίου. Κάθε πλοίο θα πρέπει επίσης να φέρει κατάλογο επικίνδυνων υλικών που περιλαμβάνονται στη δομική κατασκευή ή στον εξοπλισμό του πλοίου, το σημείο στο οποίο βρίσκονται και, κατά προσέγγιση, οι ποσότητές τους, τα απόβλητα που υπάρχουν στο σκάφος και προέκυψαν κατά τη δραστηριότητά του και τον κατάλογο των υπαρχόντων εφοδίων. Οι πλοιοκτήτες υποχρεούνται να παρέχουν στον φορέα εκμετάλλευσης της μονάδας ανακύκλωσης όλες τις απαραίτητες πληροφορίες σχετικά με το πλοίο και την κατάρτιση του σχεδίου ανακύκλωσης, και να κοινοποιούν εγγράφως στην αρμόδια υπηρεσία, εντός καθορισμένης προθεσμίας την πρόθεσή τους για “κατεδάφιση” του πλοίου σε συγκεκριμένη μονάδα που περιλαμβάνεται στον ευρωπαϊκό κατάλογο. Ας σημειωθεί επίσης ότι στις μονάδες που περιλαμβάνονται στον ευρωπαϊκό κατάλογο εξάγονται μόνο τα πλοία που θεωρούνται επικίνδυνα απόβλητα και βρίσκονται σε περιοχή υπό την εθνική δικαιοδοσία κράτους μέλους. Ο συγκεκριμένος κανονισμός δεν αφορά πλοία που φέρουν σημαία τρίτης χώρας, πολεμικά πλοία, βοηθητικά πλοία ή άλλα πλοία των οποίων ιδιοκτήτης ή φορέας εκμετάλλευσης είναι ένα κράτος και τα οποία σήμερα χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για την παροχή μη εμπορικών δημόσιων υπηρεσιών, καθώς και πλοία χωρητικότητας κάτω των 500 τόνων (gross tonnage -GΤ). Ατυχήματα Σύμφωνα με τη βελγική ΜΚΟ Shipbreaking Platform, παρά τις συνεχιζόμενες ανησυχίες για τις μη ασφαλείς και περιβαλλοντικά επιβλαβείς πρακτικές διάλυσης πλοίων, το 2024, το 80% της παγκόσμιας χωρητικότητας πλοίων διαλύθηκαν σε υποβαθμισμένες συνθήκες στις παραλίες της Νότιας Ασίας. Συγκεκριμένα 409 πλοία διαλύθηκαν παγκοσμίως το 2024, εκ των οποίων τα 255 κατέληξαν σε ναυπηγεία της Νότιας Ασίας. Σημειώνεται ότιέχουν καταγραφεί σοβαρά ατυχήματα, με εννέα ανθρώπους να χάνουν τη ζωή τους και άλλους 45 να τραυματίζονται, τις τοπικές κοινότητες και τα ευάλωτα παράκτια οικοσυστήματα. Δεδομένου ότι η διαδικασία ανακύκλωσης πλοίων έχει θεωρηθεί ως ένας «βασικός» συντελεστής της κυκλικής οικονομίας, οι κανόνες ασφαλείας εξακολουθούν να προβληματίζουν. Σημειώνεται δε ότι το Μπαγκλαντές παραμένει η πρώτη επιλογή της ναυτιλιακής βιομηχανίας για τη διάλυση, ακολουθούμενη από την Ινδία και το Πακιστάν.
Δυσκολίες για τη Shein – Τα κέρδη της το 2024 υποχωρούν κατά 40%
Η κερδοφορία της fast-fashion αλυσίδας Shein σημείωσε πτώση κατά 40% πέρυσι, ασκώντας περαιτέρω πίεση στην ενδεχόμενη αρχική δημόσια προσφορά (IPO) στο Ηνωμένο Βασίλειο, σύμφωνα με τους Financial Times. Παρότι οι πωλήσεις αυξήθηκαν κατά 19% αγγίζοντας τα 38 δισεκατομμύρια δολάρια, τα καθαρά κέρδη μειώθηκαν σε 1 δισεκατομμύριο δολάρια, αν και δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί οι λογαριασμοί. Η αλυσίδα δεν σχολίασε ακόμη, εφόσον είχε παρουσιάσει για τους επενδυτές το 2023 πρόβλεψη για κέρδη 4,8 δισεκατομμυρίων δολαρίων και πωλήσεις 45 δισεκατομμυρίων δολαρίων για το περασμένο έτος. Η εταιρεία, αποτιμώμενη σε 66 δισεκατομμύρια δολάρια σε γύρο χρηματοδότησης το 2023 και μέχρι και 100 δισεκατομμύρια δολάρια το 2022, υπέβαλε εμπιστευτικά έγγραφα τον Ιούνιο για IPO στο Λονδίνο, επιζητώντας σύμφωνα με το Bloomberg News να μειώσει την αποτίμησή της περίπου στα 30 δισεκατομμύρια δολάρια. Α σημειωθεί ότι η Shein, που ιδρύθηκε στην Κίνα, με σημερινή έδρα τη Σιγκαπούρη, οφείλει την άνοδό της ως μια σημαντική νεοσύστατη εταιρεία παγκοσμίως, στη στρατηγική της υψηλού όγκου και χαμηλού κόστους μόδας. Σύμφωνα με πληροφορίες η εταιρεία ενδέχεται να μεταθέσει την εισαγωγή της στο δεύτερο εξάμηνο του έτους, μετά την καταστολή του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ στις αδασμολόγητες εισαγωγές μικρών αγαθών από την Κίνα.
Λιανεμπόριο: Χάνουν πωλήσεις οι μικρομεσαίοι – Πιέσεις στους τζίρους του 2024
Από τον Κώστα Κετσιετζή Με μια πρώτη ματιά ο τζίρος των επιχειρήσεων του λιανεμπορίου του 2024 ακολούθησε τον πληθωρισμό, καθώς κατέγραψε αύξηση της τάξης του 2,4% έναντι του 2023, όταν την προηγούμενη χρονιά ο Γενικός Δείκτης Τιμών Καταναλωτή αυξήθηκε κατά 2,6%. Η αύξηση των πωλήσεων όμως δεν ήταν ούτε ίσα κατανεμημένη, ούτε οριζόντια ανεξάρτητα του μεγέθους των επιχειρήσεων. Σύμφωνα με την ανάλυση στοιχείων της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής οι μεγάλοι χαμένοι είναι οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις του λιανικού εμπορίου που εμφανίζουν στο σύνολο τους πολύ μικρότερη αύξηση του τζίρου, γεγονός το οποίο επιβεβαιώνεται και από την πτώση του όγκου των πωλήσεων, δηλαδή από το πόσα τεμάχια πωλούνται στα καταστήματα.Όπως ανακοίνωσε η ΕΛΣΤΑΤ στο σύνολο των επιχειρήσεων του τομέα λιανικού εμπορίου, ο κύκλος εργασιών το 2024 ανήλθε σε 71,5 7 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 2,4% σε σχέση με το έτος 2023, όπου είχε διαμορφωθεί σε 69,89 δισ. ευρώ. Για τις επιχειρήσεις του τομέα λιανικού εμπορίου, χωρίς τους κλάδους οχημάτων τροφίμων και καυσίμων, ο κύκλος εργασιών το 2024 ανήλθε σε 25,97 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 1,8% σε σχέση με το έτος 2023, όπου είχε διαμορφωθεί σε 25,50 δισ. ευρώ. Κοιτώντας όμως τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις του λιανικού εμπορίου ο κύκλος εργασιών του το 2024 ανήλθε σε 41,78 δισ. ευρώ από 41,28 δισ. ευρώ που ήταν το 2023, καταγράφοντας αύξηση μόλις 1,21%. Οριακή ήταν η αύξηση του τζίρου όταν εξετάζονται οι μικρομεσαίοι χωρίς τους κλάδους οχημάτων τροφίμων και καυσίμων με τον τζίρο του 2024 να φτάνει τα 19,45 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένος μόλις κατά 0,88% σε σχέση με τα 19,28 δισ. του 2023. Πηγή: insider.gr
Ένεση ανάπτυξης από τα data του Δημοσίου
Ποια είναι τα πεδία αξιοποίησης στον ιδιωτικό τομέα – Τι προβλέπει το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο Τέτη Ηγουμενίδη • tigoumenidi@naftemporiki.gr Ανάπτυξη εφαρμογών και υπηρεσιών, δημιουργία νέων προϊόντων, βελτίωση της αποτελεσματικότητας της λειτουργίας των επιχειρήσεων και βοήθεια στη λήψη των αποφάσεων τους, είναι μερικοί από τους τομείς που δυνητικά βοηθούν τα δεδομένα του δημοσίου. Βάσει εκτιμήσεων της Κομισιόν η αξία της οικονομίας των δεδομένων στην Ευρωπαϊκή Ένωση θα αυξηθεί από 301 δις. ευρώ το 2018 σε 829 δις. μέχρι το τέλος του 2025. Στην αναπτυξιακή αυτή δυναμική εντάσσεται η πράξη (Κανονισμός) της Επιτροπής για τη διακυβέρνηση δεδομένων στον δημόσιο τομέα, όπου η αξιοποίηση των παραγόμενων data παραμένει μέχρι τώρα περιορισμένη. Το 80% των βιομηχανικών δεδομένων, σύμφωνα με εκτιμήσεις της Κομισιόν, δεν χρησιμοποιούνται και ο Κανονισμός θα δημιουργήσει πρόσθετο ΑΕΠ ύψους 270 δις. ευρώ έως το 2028. Ο Κανονισμός για τη διακυβέρνηση των δεδομένων υιοθετείται στο εθνικό δίκαιο της Ελλάδας με το σχέδιο νόμου του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης υπό τον τίτλο «Μέτρα εφαρμογής του Κανονισμού (ΕΕ) 2022/868 (πράξη για τη διακυβέρνηση δεδομένων) – Ορισμός αρμόδιας αρχής για την εφαρμογή του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/903 (Κανονισμός για τη διαλειτουργική Ευρώπη) – Ηλεκτρονική εφαρμογή my street και λοιπές ρυθμίσεις προώθησης του ψηφιακού μετασχηματισμού» που έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση έως 4 Μαρτίου. «Για τον ιδιωτικό τομέα τα δεδομένα του δημοσίου έχουν τεράστια σημασία» επισημαίνει στη «Ν» ο Νίκος Χριστοδούλου, Technology and Transformation Leader της Deloitte και προσθέτει: «Με τη χρήση τους είναι δυνατόν να δημιουργηθούν πλήθος από εμπορικές εφαρμογές και υπηρεσίες, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις μια εταιρία δύναται να βελτιώσει τη λειτουργία της, να μειώσει τα κόστη της και να γίνει αποτελεσματικότερη, όπως π.χ. μια μεταφορική χρησιμοποιώντας στατιστικά στοιχεία της κίνησης. Εφαρμογές μπορούν να κατασκευαστούν, μεταξύ άλλων, για την ενημέρωση όσο αφορά τον καιρό, πρόγνωση π.χ. σε πραγματικό χρόνο με τα δεδομένα της Μετεωρολογικής Υπηρεσίας, στη γεωργία με τη χρήση data για το ύψος του νερού από τις βροχοπτώσεις και πολλές άλλες. Επίσης τα στατιστικά υγείας έχουν μεγάλη σημασία για τις ασφαλιστικές και φαρμακευτικές εταιρίες. Όλα τα παραπάνω βεβαίως οφείλουν να προχωρήσουν χωρίς να παραβιάζεται η ιδιωτικότητα του πολίτη. Τα data, όπως είναι σαφές, θα παρέχονται χωρίς αναφορά των προσωπικών στοιχείων κάτι που οφείλει να το διασφαλίσει το θεσμικό πλαίσιο για τη χρήση των δεδομένων του δημοσίου.» Η χρήση των δημόσιων data δεν εξαντλείται σε μερικά παραδείγματα και προφανώς όσο αναπτύσσονται οι αναγκαίοι μηχανισμοί τόσο θα εμφανίζονται και νέα πεδία επιχειρηματικών δράσεων. Εκτός από την ανάπτυξη νέων υπηρεσιών και εφαρμογών οι επιχειρήσεις μπορούν να χρησιμοποιήσουν δημόσια δεδομένα για να βελτιώσουν την αποτελεσματικότητά τους ή για να λάβουν ορθότερες αποφάσεις. Για παράδειγμα, μια μεταφορική με τα δεδομένα κυκλοφορίας να βελτιστοποιήσει τις διαδρομές των οχημάτων της ή μια εταιρία λιανικής πώλησης με τα δημογραφικά δεδομένα από την ΕΛΣΤΑΤ να αποφασίσει που θα ανοίξει νέα καταστήματα. Ακόμη, ο ενεργειακός τομέας θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει δεδομένα για τη βελτιστοποίηση της χρήσης ενέργειας και τη μείωση των αποβλήτων. Εταιρίες τεχνολογίας με τα δεδομένα υγείας από έναν δημόσιο φορέα να αναπτύξουν νέες εφαρμογές και συσκευές που βοηθούν τους ανθρώπους να παρακολουθούν την υγεία τους και να λαμβάνουν εξατομικευμένες συμβουλές. Εταιρίες λιανικής πώλησης με τα δεδομένα αγορών από έναν δημόσιο φορέα να κατανοήσουν τις προτιμήσεις των καταναλωτών και να προσφέρουν εξατομικευμένες προσφορές και προτάσεις. Ερευνητικά ιδρύματα και εταιρίες με τα δεδομένα από δημοσίους φορείς να διεξάγουν έρευνες σε διάφορους τομείς, όπως η υγεία, η εκπαίδευση και η οικονομία. Στο υπό διαβούλευση νομοσχέδιο για τη διακυβέρνηση δεδομένων προβλέπεται ότι οι φορείς του δημοσίου οφείλουν να δημιουργούν και να καθιστούν τα δεδομένα διαθέσιμα σύμφωνα με την αρχή της «εκ σχεδιασμού και εξ ορισμού διάθεσης», της παρ. 3 του άρθρου 63 του ν. 4727/2020 (Α’ 184) και να προάγουν τη δημιουργία και την παροχή δεδομένων σε μορφότυπους και δομές που διευκολύνουν την ανωνυμοποίηση. Πρόκειται δηλαδή για data που βρίσκονται στην κατοχή του δημοσίου και προστατεύονται νομικά, ως προσωπικά δεδομένα ή δεδομένα που καλύπτονται από δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (προστατευόμενα δεδομένα). Σε κάθε φορέα της κεντρικής κυβέρνησης ορίζεται, με απόφαση του αρμόδιου υπουργού ή του οργάνου διοίκησης του φορέα, υπεύθυνος για τη Χρήση Δεδομένων (Υ.Χ.Δ.) για την εφαρμογή του Κανονισμού, ο προϊστάμενος της υπηρεσίας που είναι αρμόδια για τα τις τεχνολογίες πληροφορικής και επικοινωνιών και της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης. Το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης καθορίζεται ως αρμόδιος φορέας που βοηθά τους φορείς του δημόσιου για την άρνηση ή τη χορήγηση πρόσβασης σε δεδομένα για περαιτέρω χρήση. Οι φορείς του δημοσίου δύναται να εξουσιοδοτούν το Ψηφιακής Διακυβέρνησης να ασκεί αυτό την εν λόγω αρμοδιότητα αντί αυτών. Επιπρόσθετα το Ψηφιακής Διακυβέρνησης ορίζεται ως ενιαίο σημείο πληροφόρησης για την περαιτέρω χρήση δεδομένων, αλλά και ως αρμόδια αρχή για τις υπηρεσίες διαμεσολάβησης δεδομένων και της εποπτείας των παρόχων υπηρεσιών διαμεσολάβησης δεδομένων, χωρίς να θίγονται οι εξουσίες των ανεξαρτήτων αρχών, όπως της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, της Επιτροπής Ανταγωνισμού, και της Εθνικής Αρχής Κυβερνοασφάλειας. Με το νομοσχέδιο θεσμοθετείται επίσης η υποχρέωση των χρηστών δεδομένων για παροχή πληροφοριών στους φορείς του δημοσίου, που επιτρέπουν την περαιτέρω χρήση δεδομένων, κάθε πληροφορίας απαραίτητης για τη διασφάλιση της προστασίας των δικαιωμάτων και των συμφερόντων τρίτων μερών. Περαιτέρω θεσμοθετούνται υπηρεσία διαμεσολάβησης δεδομένων και οργανώσεις αλτρουισμού δεδομένων. Οι πάροχοι υπηρεσιών διαμεσολάβησης δεδομένων αποσκοπούν στη δημιουργία εμπορικών σχέσεων μεταξύ υποκειμένων δεδομένων και κατόχων δεδομένων, αφενός, και χρηστών δεδομένων, αφετέρου, με τεχνικά, νομικά ή άλλα μέσα. Αποτελούν τους «ενδιάμεσους», οι οποίοι φέρνουν σε επαφή πιθανούς χρήστες δεδομένων με τους κατόχους αυτών λειτουργώντας υπό ένα συγκεκριμένο νομικό καθεστώς με κεντρικό άξονα την εμπιστοσύνη των μερών. Το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης εποπτεύει τους παρόχους διαμεσολάβησης δεδομένων που είναι εγκατεστημένοι στην Ελλάδα, επιβλέπει τη νομιμότητα της λειτουργίας τους και επιβάλλει κυρώσεις σε περιπτώσεις παραβίασης του νομικού πλαισίου. Ο Κανονισμός διευκολύνει επίσης τα άτομα και τις επιχειρήσεις να διαθέσουν εθελοντικά δεδομένα για το κοινό καλό. Προς το σκοπό αυτό, οι οργανώσεις αλτρουισμού δεδομένων συλλέγουν και διαχειρίζονται δεδομένα που παρέχονται από τους κατόχους τους οικειοθελώς και χωρίς αμοιβή, για την επίτευξη στόχων δημοσίου συμφέροντος, όπως η δημόσια υγεία και η επιστημονική έρευνα. Το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης τηρεί Μητρώο αναγνωρισμένων οργανώσεων αλτρουισμού δεδομένων, καταχωρεί σε αυτό τις οργανώσεις που πληρούν τις προδιαγραφές, επιβλέπει τη νομιμότητα της λειτουργίας τους