Οδικά έργα: Βγαίνει από το «ψυγείο» ο τριπλός Κόμβος Σκαραμαγκά
Από τον Γιώργο Παπακωνσταντίνου Ανάμεσα στα θέματα που θα απασχολήσουν το υπουργικό συμβούλιο σήμερα είναι και η παρουσίαση από τον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, Χρήστο Σταïκούρα, ερανιστικού νομοσχεδίου για ένα οδικό έργο στο Λεκανοπέδιο, το οποίο στο υπουργείο θεωρούν ότι μπορεί να δώσει κάποιες «ανάσες» στο κυκλοφοριακό πρόβλημα, ιδίως στην Δυτική Αττική. Ειδικότερα, πρόκειται για την εισήγηση από τον κ. Σταïκούρα σχετικά με τη δημοπράτηση του έργου σύνδεσης Δυτικής Περιφερειακής Λεωφόρου Αιγάλεω με την Εθνική Οδό Αθηνών-Κορίνθου, ανισόπεδων κόμβων Σκαραμαγκά, Σχιστού και Ναυπηγείων. Με παλιότερα δεδομένα, το σημαντικό αυτό οδικό έργο έχει προϋπολογισμό πέριξ των 60 – 70 εκατ. ευρώ. Όπως πρόσφατα είχε αναφέρει ο υφυπουργός Υποδομών, Ν. Ταχιάος, μιλώντας σε σχετικό forum (Green Deal του ΤΕΕ) για τα έργα, η χρηματοδότηση θα καλυφθεί από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων και στόχος είναι να ολοκληρωθεί η κάλυψη της χρηματοδότησης το επόμενο διάστημα ούτως ώστε το έργο να μπορέσει να δημοπρατηθεί εντός των πρώτων μηνών του 2025. Με την λειτουργία του έργου στο υπουργείο εκτιμούσαν ότι θα αποσυμφορηθεί ο κόμβος Λεωφόρου Αθηνών και Λεωφόρου Σχιστού. Με την κατασκευή του εκτιμάται ότι θα βελτιωθεί σημαντικά η καθημερινή σύνδεση από την Αθήνα προς την περιοχή Σκαραμαγκά – Ασπροπύργου, την Ολυμπία Οδό, προς Σχιστό και το λιμάνι του Πειραιά. Βέβαια, η ολοκλήρωση των μελετών θα φέρει και επικαιροποίηση στο τεχνικό αντικείμενο και το κόστος του έργου. Το έργο συνδέεται και με τις περίφημες σήραγγες – φαντάσματα, μια σύμβαση που στοίχισε στο δημόσιο 22 εκατ. ευρώ. Ακόμα, θα υπάρξει και ένας κόμβος που θα συνδέει απευθείας τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά με την Λ. Αθηνών. Σε γενικές γραμμές, δηλαδή, βάσει παλιών πλάνων, το έργο περιλαμβάνει την ολοκλήρωση της Δυτικής Περιφερειακής Λεωφόρου Αιγάλεω και την απευθείας σύνδεση με την εθνική οδό Αθηνών-Κορίνθου. Επίσης, την επέκταση των κλάδων εισόδου – εξόδου του νέου ημικόμβου Σκαραμαγκά ώστε να γίνει η σύνδεση, την αναβάθμιση του κόμβου Σχιστού, την κατασκευή ανισόπεδου κόμβου Ναυπηγείων, καθώς και την αναδιαμόρφωση της εθνικής οδού και της λεωφόρου Σχιστού μεταξύ αυτών των κόμβων. Κατά καιρούς το insider.gr έχει αναδείξει αρκετές φορές τις προσπάθειες της κυβέρνησης να αναβιώσει τον εν λόγω έργο, και ως ένα εξ αυτών που θα φέρουν οφέλη στο κυκλοφοριακό πρόβλημα και στην ποιότητα ζωής ιδίως στην Δυτική Αττική. Βέβαια, μένει να φανεί τόσο το ακριβές τεχνικό σχέδιο όσο και το ύψος του προϋπολογισμού, θέματα που λογικά θα αναφερθούν από σήμερα και μετά. Πηγή: insider.gr
Μαρίνες: «Πράσινο φως» στην «επενδυτική» ενίσχυση των Elounda Hill και Lamda Corfu – Ποιες είναι οι δράσεις
Από τον Γιώργο Παπακωνσταντίνου Στην έγκριση των αιτήσεων ενίσχυσης των επενδυτικών σχεδίων που είχαν υποβάλει οι «Marina Elounda Hill» και «Lamda Corfu Marina», προχώρησε το υπουργείο Τουρισμού, με το ποσοστό επιχορήγησης να ανέρχεται σε 58% και 80% αντίστοιχα. Να σημειωθεί ότι αυτές οι δράσεις εκσυγχρονισμού υποδομών σε μαρίνες συνδέονται με το χρηματοδοτικό πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης. Η «Marina Elounda Hill»Ειδικότερα, στην έγκριση της αίτησης ενίσχυσης του επενδυτικού σχεδίου «Αναβάθμιση Υποδομών Νέου Τουριστικού Λιμένα» του δικαιούχου «Marina Elounda Hill ΑΕ», που εντάσσεται στο πλαίσιο της ευρύτερης δράσης για την τουριστική ανάπτυξη και τον εκσυγχρονισμό τέτοιου είδους υποδομών, με συνδρομή του Ταμείου Ανάκαμψης, προχώρησε η υπουργός Τουρισμού, Όλγα Κεφαλογιάννη. Με την προτεινόμενη επένδυση ύψους σχεδόν 10 εκατ. ευρώ, με ποσοστό ενίσχυσης 58,24%, πρόκειται να πραγματοποιηθεί η αναβάθμιση τουριστικού λιμένα «Αναβάθμιση Υποδομών Νέου Τουριστικού Λιμένα», με σκοπό να αποτελεί είτε, αθλητική υποδομή, υπό την έννοια ότι φιλοξενούν αθλητικά σωματεία είτε, πολυλειτουργική υποδομή, υπό την έννοια ότι προσφέρουν περισσότερες της μιας υπηρεσίες , εξαιρουμένων των πάρκων αναψυχής και των ξενοδοχείων (πχ. δραστηριότητες αθλητισμού, πολιτισμού, τουρισμού). Ο συνολικός προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται σε 9,983 εκατ. ευρώ (χωρίς ΦΠΑ), εκ των οποίων 5.814.018,70 ευρώ θα αφορά σε δημόσια δαπάνη και 4.168.981,30 σε ιδιωτική. Οι εγκεκριμένες δαπάνες αφορούν στην κατασκευή, επέκταση, εκσυγχρονισμός κτηριακών εγκαταστάσεων και ειδικών και βοηθητικών εγκαταστάσεων των κτηρίων που εξυπηρετούν τις ανάγκες του τουριστικού λιμένα καθώς και είτε της αθλητικής ή της πολυλειτουργικής υποδομής, στα οποία περιλαμβάνονται και οι δαπάνες έκδοσης οικοδομικής αδείας (συνολικά 9,628 εκατ. , για εργασίες Λιμενολεκάνης, εργασίες Μετώπου Ελιμμενισμού, εργασίες Προβλητών, κατασκευή, επέκταση ή εκσυγχρονισμός κτιριακών εγκαταστάσεων), αλλά και κατασκευές για τη διασφάλιση της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία, καθώς και η διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου προκειμένου να εξυπηρετούνται οι ανάγκες των δραστηριοτήτων που καθιστούν τον λιμένα είτε αθλητική υποδομή είτε πολυλειτουργική, στα οποία περιλαμβάνονται και οι δαπάνες έκδοσης οικοδομικής αδείας (π.χ. κατασκευές διασφάλισης της προσβασιμότητας σε ΑΜΕΑ, WC/DOUCHE εξυπηρέτησης ΑΜΕΑ, διαμόρφωση περιβάλλοντος χώρου, διαμόρφωση υπαίθριων χώρων άθλησης Jogging Tracks, χώρων Yoga κλπ). Επίσης, αφορούν και σε κτιριακές εγκαταστάσεις για την επίτευξη υψηλότερου συντελεστή ενεργειακής απόδοσης (βιοκλιματικά κτίρια με έξυπνα συστήματα παρακολούθησης ενεργειακής απόδοσης, Διαμόρφωση δαπέδων, ανωδομών, εσωτερικών οδών με υλικά φιλικά στο περιβάλλον που ανακλούν χαμηλότερη θερμότητα από το μπετόν, απορροφούν τα όμβρια και βοηθούν στη συγκράτηση ρύπων, διαμόρφωση ζωνών πρασίνου φυτεύσεων καθώς και επεξεργασίας αποβλήτων από το πράσινο), συνολικού ύψους 300 χιλ. ευρώ. Η «Lamda Corfu Marina»Αναφορικά με την επένδυση της Lamda στην Κέρκυρα (μαρίνα mega yacht), με την προτεινόμενη επένδυση που πήρε το «ΟΚ» του υπ. Τουρισμού, πρόκειται να πραγματοποιηθεί η αναβάθμιση τουριστικού λιμένα «Ανάπτυξη Μαρίνας Κέρκυρας», με σκοπό να αποτελεί είτε, αθλητική υποδομή, υπό την έννοια ότι φιλοξενούν αθλητικά σωματεία είτε, πολυλειτουργική υποδομή υπό την έννοια ότι προσφέρουν περισσότερες της μιας υπηρεσίες , εξαιρουμένων των πάρκων αναψυχής και των ξενοδοχείων (πχ. δραστηριότητες αθλητισμού, πολιτισμού, τουρισμού). Όπως αναφέρεται, πρόκειται να πραγματοποιηθούν τα εξής: κατασκευή, επέκταση, εκσυγχρονισμός κτηριακών εγκαταστάσεων και ειδικών και βοηθητικών εγκαταστάσεων των κτηρίων που εξυπηρετούν τις ανάγκες του τουριστικού λιμένα καθώς και είτε της αθλητικής ή της πολυλειτουργικής υποδομής, στα οποία περιλαμβάνονται και οι δαπάνες έκδοσης οικοδομικής αδείας (σύνολο 2,3 εκατ., εκ των οποίων 2 εκατ. αφορούν σε εργασίες βυθοκόρησης για την εξασφάλιση του αναγκαίου ωφέλιμου βάθους και την εξυγίανση πυθμένα για την έδραση των έργων). Επίσης, περιλαμβάνοντα η αγορά, μεταφορά και εγκατάσταση εξοπλισμού στον βαθμό που εξυπηρετεί τις ανάγκες των δραστηριοτήτων που καθιστούν τον λιμένα είτε αθλητική υποδομή, είτε πολυλειτουργική, δαπάνες που συνίστανται στο κόστος των συμβουλευτικών υπηρεσιών που παρέχονται από εξωτερικούς συμβούλους. Ο εγκεκριμένος συνολικός προϋπολογισμός τω παραπάνω δράσεων ανέρχεται σε 2.369.403,23 ευρώ, εκ των οποίων η δημόσια δαπάνη θα φτάσει σε 1.895.522,5 ευρώ και η δαπάνη του ιδιώτη σε 473.880,65 ευρώ. Σκοπός της εταιρείας Lamda Corfu Marina Μονοπρόσωπη Ανώνυμη Εταιρεία Ανάπτυξης και Αξιοποίησης Μαρίνας Κέρκυρας είναι η ανάπτυξη και αξιοποίηση της χερσαίας και θαλάσσιας ζώνης του Τουριστικού Λιμένα της Κέρκυρας που θα πραγματοποιηθεί με εκτέλεση εξειδικευμένων λιμενικών εργασιών, έργων αναβάθμισης υποδομών και εγκαταστάσεων του θαλάσσιου και χερσαίου χώρου και έργων ανάπτυξης και αξιοποίησης της χερσαίας ζώνης καθώς και η εκμετάλλευση αυτών. Πηγή: insider.gr
Ρεύμα: Οι τιμές για τα νοικοκυριά με την επιδότηση – Πώς θα ενισχυθούν οι επιχειρήσεις
Από τον Κώστα Δεληγιάννη Μεταξύ 13,92 και 20,5 λεπτών του ευρώ ανά κιλοβατώρα κυμαίνονται οι τελικές τιμές Ιανουαρίου για τα νοικοκυριά που βρίσκονται στα «πράσινα» τιμολόγια, μετά το «κούρεμα» με την επιδότηση ύψους 1,5 λεπτού ανά kWh που, όπως ανακοίνωσε χθες το ΥΠΕΝ, θα δοθεί σε όλα τα κυμαινόμενα οικιακά τιμολόγια ρεύματος τον μήνα που διανύουμε. Με την ενίσχυση, τα «πράσινα» τιμολόγια παραμένουν πρακτικά στα ίδια επίπεδα με τον Δεκέμβριο. Πιο συγκεκριμένα, η μέση τελική τιμή προκύπτει στα 16,5 λεπτά ανά kWh, αυξημένη κατά μόλις 3% σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα, όταν είχε διαμορφωθεί στα 16 λεπτά. Συγκριτικά με τον προηγούμενο μήνα, υπήρξαν εταιρείες με μείωση των τελικών τιμών τους, με τη μεγαλύτερη αποκλιμάκωση να αγγίζει το 10%. Επίσης, υπήρξαν προμηθευτές πρακτικά χωρίς μεταβολή των «πράσινων» τιμολογίων τους, όπως και εταιρείες με αυξήσεις – οι οποίες φτάνουν μέχρι 23%. Αναλυτικά οι τελικές τιμές ανά προμηθευτή: – Πρακτικά αμετάβλητη διατηρείται η τελική τιμή της ΔΕΗ στο πράσινο τιμολόγιο (Γ1) για τον πρώτο μήνα του νέου έτους, η οποία διαμορφώνεται στα 13,975 λεπτά ανά kWh για τις πρώτες 500 κιλοβατώρες μηνιαίας κατανάλωσης. Τον Δεκέμβριο, η τελική τιμή ήταν 14,5 λεπτά του ευρώ ανά κιλοβατώρα. – Σταθερή διατηρείται η τιμή και της Protergia (Metlen), με συνέπεια το Protergia Home Value Special να διαμορφώνεται στα 14,4 λεπτά ανά κιλοβατώρα με την έκπτωση συνέπειας, όπως και τον προηγούμενο μήνα. – Μείωση 10% καταγράφεται στο «πράσινο» ΗΡΩΝ Basic Home της ΗΡΩΝ, το οποίο για τον Ιανουάριο «προσγειώνεται» στα 13,922 λεπτά ανά κιλοβατώρα. Τον Δεκέμβριο, η τελική τιμή ήταν 15,484 λεπτά ανά kWh. – 15,85 λεπτά ανά κιλοβατώρα τιμολογούνται οι πρώτες 100 κιλοβατώρες μηνιαίας κατανάλωσης στο Ειδικό Τιμολόγιο Οικιακό της Elpedison, όπως και τον προηγούμενο μήνα. Από την 101η κιλοβατώρα, η τελική τιμή τον Ιανουάριο είναι 20,5 λεπτά ανά κιλοβατώρα, αυξημένη κατά 11% σε σχέση με τον Δεκέμβριο, όταν ήταν 18,45 λεπτά. – Στα 17,4 λεπτά ανά kWh διαμορφώνεται η χρέωση στο «Ρεύμα Οικιακό», το ειδικό τιμολόγιο της «Φυσικό Αέριο». Καταγράφεται αύξηση 13% σε σχέση με τη χρέωση Δεκεμβρίου (15,399 λεπτά). – Μείωση κατά 9% προκύπτει για το ειδικό τιμολόγιο της NRG, το οποίο διαμορφώνεται στα 15,45 λεπτά ανά κιλοβατώρα. Τον προηγούμενο μήνα η τιμολόγησή του ήταν στα 16,9 λεπτά ανά κιλοβατώρα. – Στα 16,808 λεπτά ανά κιλοβατώρα είναι η τελική τιμή στο ειδικό τιμολόγιο της Ελίν, Power On! Home Green. Καταγράφεται μείωση 3% σε σχέση με τον Δεκέμβριο (17,4 λεπτά ανά κιλοβατώρα). – Αύξηση 23% προκύπτει για το ειδικό τιμολόγιο της ZeniΘ, το οποίο για τον Ιανουάριο είναι στα 18,444 λεπτά ανά κιλοβατώρα. Τον Δεκέμβριο τη τελική τιμή ήταν 15,014 λεπτά. – Η τελική τιμή της Volton είναι 19,602 λεπτά ανά κιλοβατώρα, με αύξηση 6% σε σχέση με τον Δεκέμβριο. Το πράσινο τιμολόγιο της εταιρείας ήταν τον προηγούμενο μήνα στα 18,43 λεπτά ανά κιλοβατώρα, με την ενίσχυση. Επιδότηση τριμήνου για τις επιχειρήσειςΤην ίδια στιγμή, όσον αφορά τις μικρές – μεσαίες επιχειρήσεις, έχει πλέον «κλειδώσει» πως οι επιδοτήσεις θα παρασχεθούν βάσει του κανόνα de minimis (ενισχύσεων ήσσονος σημασίας), σύμφωνα με τον οποίο κάθε κράτος-μέλος μπορεί να παράσχει ενισχύσεις έως 300.000 ευρώ εντός 3ετίας στις εταιρείες, χωρίς το «πράσινο φως» από την Κομισιόν. Κατά συνέπεια, θα δημιουργηθεί μία πλατφόρμα, όπου οι εταιρείες θα υποβάλουν αίτηση για τη χορήγηση επιδότησης, καταθέτοντας υπεύθυνες δηλώσεις πως δεν έχουν υπερβεί το εν λόγω πλαφόν κρατικών ενισχύσεων. Καθώς ωστόσο η διαδικασία αυτή είναι δύσκολο να επαναληφθεί αλλεπάλληλες φορές, στόχος του ΥΠΕΝ είναι να προσδιοριστεί η απαιτούμενη στήριξη συνολικά για το διάστημα Δεκέμβριος 2024 – Φεβρουάριος 2025. Στην πράξη, αυτό σημαίνει πως το υπουργείο θα περιμένει πρώτα να διαμορφωθούν και οι χρεώσεις για τον Φεβρουάριο, ώστε να διαπιστώσει αν θα χρειαστεί να δοθεί στήριξη και τον επόμενο μήνα – και επομένως να οριστικοποιηθεί με αυτό τον τρόπο το συνολικό ποσό ενίσχυσης. Αυτό θα συμβεί προς το τέλος Ιανουαρίου, οπότε και θα ανοίξει ο δρόμος για να «ενεργοποιηθεί» η διαδικασία στήριξης και των εγχώριων επιχειρήσεων. Πηγή: insider.gr
«Φορολογικοί παράδεισοι»: Οι 44 χώρες που προσφέρουν ασυλία σε περιουσιακά στοιχεία (πίνακας)
Πώς οι μη συνεργάσιμες χώρες του 2023 προστατεύουν τις καταθέσεις και τα εισοδήματα από τους φορολογικούς ελέγχους ΑΠΟ ΤΟΝ ΣΤΕΛΙΟ ΚΡΑΛΟΓΛΟΥ Σαράντα τέσσερις χώρες σε ολόκληρο τον κόσμο προσφέρουν έναν επίγειο «φορολογικό παράδεισο» σε όσους επιλέγουν να διατηρούν εκεί τις καταθέσεις, τα εισοδήματα και τα περιουσιακά τους στοιχεία. Μερικές από τις πιο γνωστές, όπως οι Βρετανικές Παρθένοι Νήσοι, ο Παναμάς, οι Σεϋχέλλες και το Βανουάτου, έχουν γίνει συνώνυμες με την εχεμύθεια και την προστασία από φορολογικούς ελέγχους. Στις χώρες αυτές, οι ελληνικές και ευρωπαϊκές φορολογικές αρχές δεν έχουν πρόσβαση σε πληροφορίες, αφήνοντας τα περιουσιακά στοιχεία των φορολογουμένων στο απυρόβλητο. Αυτή η ασυλία έχει αναγνωριστεί επίσημα από το ελληνικό κράτος, το οποίο, μέσω της απόφασης Α.1198/2024, κατέταξε αυτές τις χώρες ως μη συνεργάσιμες στον φορολογικό τομέα για το 2023. Οι χώρες αυτές δεν συμμετέχουν στην αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών που έχει θεσπιστεί στο πλαίσιο της Πολυμερούς Συμφωνίας Αρμοδίων Αρχών (ΠΣΑΑ), η οποία αποσκοπεί στην πάταξη της φοροδιαφυγής. Τι «προσφέρουν» οι φορολογικοί παράδεισοιΟι χώρες αυτές αποτελούν τον προορισμό για όσους επιθυμούν να προστατεύσουν την ιδιωτικότητα των οικονομικών τους συναλλαγών. Στα τραπεζικά ιδρύματα τους δεν απαιτείται η αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών, με αποτέλεσμα οι καταθέσεις, τα επενδυτικά προϊόντα και τα εισοδήματα να παραμένουν μακριά από τα «μάτια» των φορολογικών αρχών.Παραδοσιακά «καταφύγια» όπως η Αϊτή, το Καζακστάν, η Αντίγκουα και Μπαρμπούντα, αλλά και πιο εξωτικοί προορισμοί όπως το Φίτζι και το Παλάου, έχουν γίνει πόλος έλξης για όσους επιζητούν οικονομική ασυλία.Για τους Έλληνες και άλλους Ευρωπαίους που έχουν επιλέξει να μεταφέρουν την οικονομική τους δραστηριότητα σε αυτές τις χώρες, υπάρχουν «συν» και «πλην». Τα «συν»: • Πλήρης εχεμύθεια και προστασία από ελέγχους για τραπεζικούς λογαριασμούς και περιουσιακά στοιχεία.• Πρόσβαση σε ειδικά χρηματοοικονομικά προϊόντα που συχνά προσφέρονται σε τέτοιους προορισμούς. Τα «πλην»: • Δαπάνες που καταβάλλονται προς πρόσωπα ή εταιρείες αυτών των χωρών δεν εκπίπτουν φορολογικά, εκτός αν αποδειχθεί ότι πρόκειται για πραγματικές συναλλαγές.• Δεν ισχύουν οι εξαιρέσεις από τον Ειδικό Φόρο Ακινήτων για ακίνητα στην Ελλάδα που ανήκουν σε εταιρείες αυτών των κρατών. Η Πολυμερής Συμφωνία Αρμοδίων Αρχών του ΟΟΣΑ έχει καθιερώσει την αυτόματη ανταλλαγή φορολογικών πληροφοριών ως εργαλείο για τη διαφάνεια και την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής. Οι συνεργαζόμενες χώρες κοινοποιούν πληροφορίες όπως τραπεζικοί λογαριασμοί, εισοδήματα από τόκους, μερίσματα και αποδόσεις επενδύσεων.Οι μη συνεργάσιμες χώρες, ωστόσο, παραμένουν εκτός του πλαισίου αυτού, δημιουργώντας ένα καταφύγιο για όσους επιθυμούν να διαφύγουν από τις αυστηρές ρυθμίσεις. Με τις παγκόσμιες φορολογικές αρχές να εντείνουν την προσπάθειά τους για διαφάνεια, οι φορολογικοί παράδεισοι συνεχίζουν να προσφέρουν ελευθερία –αλλά με κόστος. Παρακάτω παρουσιάζεται αναλυτικά η λίστα της ΑΑΔΕ με τις χώρες που δεν συμμετέχουν στην αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών για το φορολογικό έτος 2023, καθώς και ο χαρακτηρισμός τους ως μη συνεργάσιμες στον φορολογικό τομέα: Πηγή: newmoney.gr
Τι θα τρώμε και πόσο θα κοστίζει το… 2035;
Από τον Δημήτρη Αντωνόπουλο Λιγότερο βοδινό και χοιρινό κρέας, περισσότερο κοτόπουλο, αρνί όπως και τώρα, κι αυτό λόγω εθίμων, σταθερές ποσότητες τυροκομικών, ίσως λίγο περισσότερο γάλα, κάπως περισσότερα φρούτα, λαχανικά και ξηρούς καρπούς και σαφώς πολύ περισσότερες φυτικές πρωτεΐνες: Αυτή θα είναι η διατροφή μας το 2035! Στο συμπέρασμα αυτό, κατέληξε έρευνα της ΕΕ, βασισμένη όμως σε συμπεράσματα μιας πολύ ευρύτερης σχετικής δουλειάς του ΟΟΣΑ. Είναι σαφές σε όλους μας, ότι η διατροφή μας αλλάζει και μάλιστα ραγδαία! Οι λόγοι λίγο σε πολλοί γνωστοί: αυξάνει ο μέσος όρος ηλικίας των Ευρωπαϊκών κοινωνιών, η εργασία ολοένα και απομακρύνεται από την χειρωνακτική της μορφής που απαιτεί μεγάλες ποσότητες καθημερινής ενέργειας, οι απόψεις περί υγιεινής διατροφής ολοένα και επεκτείνονται ακόμη και σε νεότερες ηλικίες, συνεχώς και μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού, ακόμη και όχι τόσο μικρής ηλικίας, έχει περιλάβει την καθημερινή αθλητική άσκηση και την αντίστοιχη διατροφή στη ζωή του. Πτώση ελαιόλαδου και αύξηση κατανάλωσης λίπουςΤα δύο επιπλέον στοιχεία που έχουν μπει στο λογαριασμό τελευταία, είναι οι πολύ υψηλές τιμές των τροφίμων και η «ομογενοποίηση» της κατανάλωσης μεταξύ Βορά και Νότου. Το ποσοστό της δαπάνης για τρόφιμα στον σύγχρονο οικογενειακό προϋπολογισμό, έχει αυξηθεί υπέρμετρα, αλλά το γεγονός αυτό δεν σταματάει την εξέλιξη των πραγμάτων. Έτσι, οι χώρες του Ευρωπαϊκού Νότου, απομακρύνονται ολοένα και περισσότερο από το ακριβό αλλά παραδοσιακό για τις περιοχές αυτές ελαιόλαδο (-2,5% εκτιμάται η ετήσια πτώση στο Νότο), το οποίο όμως βρίσκει νέους φίλους σε βορειότερες περιοχές (3,7% ετήσια αύξηση). Αντίστοιχα, λόγω της μεγάλης αλλαγής στην καθημερινή διατροφή, οι καταναλωτές του νότου, έχουν υιοθετήσει το γρήγορο φαγητό, το οποίο περιλαμβάνει περισσότερα ζωικά και άλλα κορεσμένα λίπη. Το ερώτημα που μας απασχολεί, είτε σαν επαγγελματίες, είτε σαν καταναλωτές είναι προς ποια κατεύθυνση πηγαίνει. Οι μεν πρώτοι ενδιαφέρονται να προσαρμόσουν τις δουλειές τους κατάλληλα, οι δε δεύτεροι για να… κάνουν όρεξη. Σκοπός της μελέτης αυτής, ήταν να αποκαλύψει τις αλλαγές που πρέπει να συμβούν στην αγροτική παραγωγή της ΕΕ ώστε να αντιμετωπίσει την τριπλή σύγχρονη πρόκληση: την κλιματική αλλαγή, την προσαρμογή στην αειφορία και τις αλλαγές της καταναλωτικής ζήτησης. Σήμερα, θα δούμε συνδυαστικά από τις δύο μελέτες των διεθνών οργανισμών το τελευταίο από τα τρία θέματα. Κι αυτό, μήπως και αποκρυπτογραφήσουμε τι θα τρώμε και κυρίως πόσο θα το τρώμε. Η παγκοσμιοποίηση στις διατροφικές πρακτικές, σαφώς και θα προχωρήσει, ανεξαρτήτως άλλων εξελίξεων. Η μεγάλη αλλαγή, εκτιμάται ότι θα προέλθει από την ανέλιξη της Ινδίας, σε αντικατάσταση της Κίνας, σε δυναμοδότη των εξελίξεων στις παγκόσμιες αγορές τροφίμων. Η αύξηση των εισοδημάτων στην Ινδία και η δημογραφική συρρίκνωση της Κίνας είναι οι λόγοι που κρύβονται πίσω από τις εξελίξεις αυτές. Κατά τα άλλα, εκτιμάται ότι το διεθνές εμπόριο διατροφικών προϊόντων θα εξακολουθήσει να είναι ισχυρό και να αντιπροσωπεύει το 20% των θερμίδων που καταναλώνονται. Και ως γνωστόν, το εμπόριο κινείται και προς τις δύο πλευρές, εισαγωγές και εξαγωγές, διαμορφώνοντας έτσι τα νέα καταναλωτικά πρότυπα αλλά και απόψεις και στους δύο συμμετέχοντες. Φρένο στη σπατάλη τροφίμωνΈνα ενδιαφέρον στοιχείο είναι η σχετική υποχώρηση της συμμετοχής της πρωτογενούς παραγωγής στην παραγωγή αερίων του θερμοκηπίου. Κι αυτό, διότι η όποια αύξηση της αγροτικής παραγωγής, θα προέλθει από την αύξηση της παραγωγικότητας της γης, παρά από την επέκταση της καλλιέργειας σε νέες γαίες. Κι αυτό θα πρέπει να θεωρηθεί μια μεγάλη νίκη της αειφορίας στην παραγωγή τροφής, με δύο χαρακτηριστικότερες νίκες-σύμβολά: Την υποχώρηση της κατανάλωσης κόκκινου κρεάτων, που επιβαρύνουν αναλογικά περισσότερο το περιβάλλον και την (μερική;) αναστολή της αποψίλωσης των δασών. Οι απόψεις περί αειφορίας, που έχουν λάβει εκρηκτικές διαστάσεις στις ανεπτυγμένες χώρες, σύντομα θα αποτελούν την καινούργια καταναλωτική πραγματικότητα για ένα σημαντικό κοινό σε λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες. Στον ίδιο χώρο της αειφορίας της τροφής, θα πρέπει να καταταγεί και η υπόθεση εργασίας περί μείωσης στο μισό της σπατάλης στα τρόφιμα. Στην περίπτωση αυτή, εκτιμάται ότι η συνεισφορά του παγκόσμιου διατροφικού τομέα στα αέρια του θερμοκηπίου, θα είναι μειωμένη κατά 4%, ενώ θα βρεθεί φαγητό για 153 εκατ. στόματα που τη στιγμή αυτή υποσιτίζονται! Η υπόθεση αυτή εργασίας που έκανε ο ΟΟΣΑ, δεν είναι ούτε αθώα ούτε στερείται δικαιολογητικής βάσης. Οι πολύ υψηλές τιμές των ειδών διατροφής, μας έχει κάνει όλους προσεκτικότερους στο τι αγοράζουμε. Τέρμα οι υπερβολές, τέρμα και οι δοκιμές. Και στη συνέχεια έρχονται οι ανά τον κόσμο τηλεοπτικοί σεφ και προτείνουν τρόπους, αφενός πως με λιγότερα θα προσφέρεις… περισσότερα και αφετέρου πως θα αξιοποιήσεις ότι περίσσεψε από το γιορτινό τραπέζι. Βέβαια, το μεγαλύτερο μέρος της σπατάλης τροφίμων προέρχεται από τον θεσμικό τομέα, δηλαδή τα catering. Εδώ τα πράγματα θα πάρουν τεράστια ορμή υπό την πίεση δύο παραγόντων: αφενός της ανάγκης μείωσης της δαπάνης από τον πληρώνονται τον λογαριασμό, αφετέρου από τους ίδιους τους απολαμβάνοντες τις υπηρεσίες που σύντομα θα επιζητούν (ίσως και απαιτούν) όχι ένα γεμάτο πιάτο αλλά ένα βιώσιμο πιάτο. Βέβαια, σε εορτές και επετείους, θα εξακολουθήσουμε να τρώμε καλά, μετρίως αειφορικά και αρκετά ανθυγιεινά, γι’ αυτό οι συντάκτες προβλέπουν ότι η κατανάλωση του νόστιμου αρνίσιου κρέατος θα παραμείνει σταθερή. Τέλος, στο επίπεδο τιμών των τροφίμων τα νέα δεν μοιάζουν ευχάριστα. Οι τιμές των αγροτικών προϊόντων, δηλαδή η βάση των σύγχρονων τροφίμων, αναμένεται να έχουν συρρικνωθεί σε μικρό βαθμό, αλλά αυτό σύμφωνα με τους δύο οργανισμούς δεν θα γίνει αισθητό στις τοπικές αγορές τροφίμων (sic)! Λίγο τα αυξημένα μεταφορικά κόστη, λίγο το κόστος της περιβαλλοντικής συμμόρφωσης, λίγο η αυξημένη μεταποίηση, πιθανόν και να οδηγήσουν σε αύξηση των τιμών των τελικών προϊόντων. Και καταλήγει η μελέτη, ότι «οι επιδεινούμενες σε τοπικό επίπεδο συνθήκες, πιθανόν να περικλείουν προκλήσεις για τα νοικοκυριά και να απειλήσει την διατροφική ασφάλεια των λιγότερο ευνοημένων»! Είναι βέβαιο, ότι το πιάσατε το υπονοούμενο… Πηγή: insider.gr